{"id":156180,"date":"2023-08-14T08:50:34","date_gmt":"2023-08-14T06:50:34","guid":{"rendered":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=156180"},"modified":"2023-08-14T08:50:34","modified_gmt":"2023-08-14T06:50:34","slug":"nzz-ambiciet-per-serbine-e-madhe-kercenojne-paqen-ne-ballkan-millorad-dodik-po-armatoset","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/nzz-ambiciet-per-serbine-e-madhe-kercenojne-paqen-ne-ballkan-millorad-dodik-po-armatoset\/","title":{"rendered":"NZZ: Ambiciet p\u00ebr Serbin\u00eb e Madhe k\u00ebrc\u00ebnojn\u00eb paqen n\u00eb Ballkan, Millorad Dodik po armatoset"},"content":{"rendered":"<p>Ambiciet p\u00ebr formimin e Serbis\u00eb s\u00eb Madhe k\u00ebrc\u00ebnojn\u00eb paqen n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor dhe se \u00e7el\u00ebsi i paqes \u00ebsht\u00eb n\u00eb distriktin e Br\u00e7kos q\u00eb \u00ebsht\u00eb \u201cthembra e Akilit\u201d t\u00eb Serbis\u00eb, shkruan e p\u00ebrditshmja zvicerane Neue Z\u00fcrcher Zeitung (NZZ).<\/p>\n<p>Aty theksohet se presidenti i Republik\u00ebs Serbe, Millorad Dodik po tenton t\u00eb krijoj forca ushtarake paralele.<\/p>\n<p>\u201cQ\u00eb nga 21 n\u00ebntori 1995, termi Dejton ka treguar nj\u00eb lloj t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb diplomacie \u2013 t\u00eb gjith\u00eb pjes\u00ebmarr\u00ebsit ishin mbyllur derisa t\u00eb arrijn\u00eb nj\u00eb marr\u00ebveshje. K\u00ebshtu shkruante \u2018arkitekti\u2019 i Marr\u00ebveshjes s\u00eb Paqes t\u00eb Dejtonit, ambasadori Richard Holbrooke n\u00eb librin e tij Misioni im, i vitit 1998. P\u00ebrpjekjet e palodhura diplomatike t\u00eb Holbrooke, s\u00eb bashku me bombardimet e NATO-s ndaj pozicioneve serbe, i dhan\u00eb fund luft\u00ebs gati kat\u00ebrvje\u00e7are n\u00eb Bosnj\u00eb e Hercegovin\u00eb\u201d, shkruan autori i tekstit Alexander Rotert.<\/p>\n<p>Rotert ka hulumtuar ngjarjet n\u00eb ish-Jugosllavi q\u00eb nga viti 1991. Ai ka punuar, nd\u00ebr t\u00eb tjera, p\u00ebr Institutin Otto Zur (OSI), Institutin e Evrop\u00ebs Lindore (OEI) si dhe p\u00ebr misione t\u00eb ndryshme nd\u00ebrkomb\u00ebtare.<\/p>\n<p>Autori na kujton se edhe sot, gati tridhjet\u00eb vjet pas p\u00ebrfundimit t\u00eb luft\u00ebs, paqja n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor \u00ebsht\u00eb jo vet\u00ebm e brisht\u00eb, por edhe n\u00eb rrezik t\u00eb madh. Ai vler\u00ebson se kjo ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb me p\u00ebrpjekjet e presidentit serb Aleksandar Vu\u00e7iq p\u00ebr t\u00eb realizuar projektin e krijimit t\u00eb Serbis\u00eb s\u00eb Madhe, t\u00eb nisur nga paraardh\u00ebsi i tij Sllobodan Millosheviq.<\/p>\n<p>Ai plan, si\u00e7 shkruan Rotert, mb\u00ebshtetet n\u00eb \u201cBot\u00ebn Ruse\u201d t\u00eb Vladimir Putinit dhe tani quhet \u201cBota Serbe\u201d. Protagonisti kryesor i tij \u00ebsht\u00eb shefi i Agjencis\u00eb serbe p\u00ebr Siguri dhe Informacion (BIA), Aleksandar Vulin.<\/p>\n<p>Vulin, i cili s\u00eb fundmi \u00ebsht\u00eb sanksionuar nga SHBA-ja p\u00ebr shkak t\u00eb besnik\u00ebris\u00eb ndaj Mosk\u00ebs, s\u00eb bashku me liderin serb\u00ebve t\u00eb BeH, Milorad Dodik ka marr\u00eb pjes\u00eb n\u00eb nj\u00eb \u201cforum sigurie\u201d n\u00eb Rusi.<\/p>\n<p>Dodiku po armatoset<br \/>\nAutori e p\u00ebrshkruan Dodikun si \u201cpushtetin kryesor aktiv t\u00eb Beogradit n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor\u201d. Rotert p\u00ebrmend edhe mir\u00ebnjohejn \u201cUrdhri i Merit\u00ebs\u201d q\u00eb i dha Putinit n\u00eb shenj\u00eb mir\u00ebnjohjeje.<\/p>\n<p>Teksti i NZZ-s\u00eb m\u00eb pas citon Rezolut\u00ebn e K\u00ebshillit t\u00eb Sigurimit t\u00eb OKB-s\u00eb nga viti 2022, e cila thot\u00eb se \u201csituata n\u00eb rajonin e ish-Jugosllavis\u00eb vazhdon t\u00eb p\u00ebrb\u00ebj\u00eb nj\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim p\u00ebr paqen dhe sigurin\u00eb nd\u00ebrkomb\u00ebtare\u201d.<\/p>\n<p>\u201cNj\u00eb nga arsyet p\u00ebr k\u00ebt\u00eb jan\u00eb p\u00ebrpjekjet e Dodikut p\u00ebr t\u00eb nd\u00ebrtuar forca ushtarake paralele. N\u00ebse shikoni parad\u00ebn ushtarake vjetore anti-kushtetuese me rastin e themelimit t\u00eb Republik\u00ebs Serbe m\u00eb 9 janar, mund t\u00eb ndjeni se numri i an\u00ebtar\u00ebve t\u00eb atyre forcave \u00ebsht\u00eb tashm\u00eb i konsideruesh\u00ebm: n\u00eb at\u00eb koh\u00eb, deri n\u00eb 2,000 an\u00ebtar\u00eb t\u00eb armatosur r\u00ebnd\u00eb t\u00eb grupeve paraushtarake dhe polic\u00eb special\u00eb marshuan, t\u00eb ndjekur nga dhjet\u00ebra automjete t\u00eb blinduara dhe helikopter\u00eb\u201d, thekson NZZ.<\/p>\n<p>Armatosja e nj\u00ebsive t\u00eb tij paraushtarake nga Dodiku, shkon paralelisht me armatosjen masive t\u00eb forcave t\u00eb armatosura serbe, p\u00ebr t\u00eb cil\u00ebn Vu\u00e7iq \u00ebsht\u00eb p\u00ebrpjekur prej disa vitesh.<\/p>\n<p>Br\u00e7ko si \u201cthembra e Akilit\u201d<br \/>\nQyteti n\u00eb pjes\u00ebn veriore t\u00eb BeH \u00ebsht\u00eb \u201cthembra e Akilit\u201d e strateg\u00ebve serb\u00eb, vler\u00ebson Rotert dhe kujton se \u201cBota Serbe\u201d nuk do t\u00eb ishte e mundur pa kontrollin e Br\u00e7kos.<\/p>\n<p>\u201cNj\u00eb prani ushtarake nd\u00ebrkomb\u00ebtare e armatosur fuqish\u00ebm n\u00eb Br\u00e7ko mund t\u2019i kund\u00ebrvihej \u00e7do aventure pa shkrepur asnj\u00eb plumb. Do t\u00eb ishte e r\u00ebnd\u00ebsishme q\u00eb nj\u00ebsit\u00eb t\u00eb zhvendosen n\u00eb Br\u00e7ko sa m\u00eb shpejt t\u00eb jet\u00eb e mundur. N\u00eb rast t\u00eb shpalljes s\u00eb pavar\u00ebsis\u00eb, nj\u00ebsit\u00eb e Dodikut fillimisht do ta merrnin dhe do ta pushtonin Br\u00e7kon\u201d, beson autori i komentit.<\/p>\n<p>\u201cNj\u00eb gj\u00eb duhet t\u00eb jet\u00eb e qart\u00eb: kurr\u00eb nuk ka pasur l\u00ebvizje paq\u00ebsore kufitare n\u00eb Ballkan. Kontrolli ushtarak i distriktit t\u00eb Br\u00e7kos nga forcat nd\u00ebrkomb\u00ebtare \u2013 qoft\u00eb EUFOR apo NATO, e cila ende ka nj\u00eb mision n\u00eb BeH dhe drejtohet nga nj\u00eb gjeneral amerikan \u2013 \u00ebsht\u00eb nj\u00eb parakusht p\u00ebr paqe t\u00eb q\u00ebndrueshme brenda dhe rreth Bosnj\u00ebs n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor\u201d, shton Rotert.<\/p>\n<p>\u201cKjo \u00ebsht\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht e v\u00ebrtet\u00eb p\u00ebr sa koh\u00eb q\u00eb jan\u00eb n\u00eb pushtet secesionist\u00ebt dhe politikan\u00ebt q\u00eb punojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb shkat\u00ebrruar shtetin, si Milorad Dodik. Me \u2018opsionin Br\u00e7ko\u2019, BE-ja mund t\u00eb arrij\u00eb fitimin maksimal me investime shum\u00eb t\u00eb kufizuara\u201d, p\u00ebrfundon ai.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ambiciet p\u00ebr formimin e Serbis\u00eb s\u00eb Madhe k\u00ebrc\u00ebnojn\u00eb paqen n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor dhe se \u00e7el\u00ebsi i paqes \u00ebsht\u00eb n\u00eb distriktin e Br\u00e7kos q\u00eb \u00ebsht\u00eb \u201cthembra e Akilit\u201d t\u00eb Serbis\u00eb, shkruan e p\u00ebrditshmja zvicerane Neue Z\u00fcrcher Zeitung (NZZ). Aty theksohet se presidenti i Republik\u00ebs Serbe, Millorad Dodik po tenton t\u00eb krijoj forca ushtarake paralele. \u201cQ\u00eb nga [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":156181,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-156180","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/156180","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=156180"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/156180\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/156181"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=156180"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=156180"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=156180"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}