{"id":170928,"date":"2024-04-28T15:51:54","date_gmt":"2024-04-28T13:51:54","guid":{"rendered":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=170928"},"modified":"2024-04-28T15:51:54","modified_gmt":"2024-04-28T13:51:54","slug":"se-shpejti-kosova-me-agjenci-per-siguri-kibernetike","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/se-shpejti-kosova-me-agjenci-per-siguri-kibernetike\/","title":{"rendered":"S\u00eb shpejti Kosova me Agjenci p\u00ebr Siguri Kibernetike"},"content":{"rendered":"<p>S\u00eb shpejti pritet t\u00eb funksionalizohet Agjencia p\u00ebr Siguri Kibernetike n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Ministris\u00eb s\u00eb Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme, e cila synon t\u00eb monitoroj\u00eb dhe parandaloj\u00eb sulme t\u00eb ndryshme kibernetike n\u00eb Kosov\u00eb. K\u00ebt\u00eb e b\u00ebri t\u00eb ditur p\u00ebr Radio Kosov\u00ebn drejtori i Departamentit p\u00ebr administrim t\u00eb sistemeve dhe komunikimeve n\u00eb Ministrin\u00eb e Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme, Artan Dreshaj. Nd\u00ebrsa, ekspert\u00eb t\u00eb k\u00ebsaj l\u00ebme thon\u00eb se aktualisht ka rritje t\u00eb sulmeve me motive inteligjente.<\/p>\n<p>Kosova disa her\u00eb ka qen\u00eb cak i sulmeve kibernetike, ku n\u00eb vitin 2018, Ministria e Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme dhe ajo e Pun\u00ebve t\u00eb Jashtme kan\u00eb raportuar p\u00ebr sulme t\u00eb tilla, nd\u00ebrsa edhe n\u00eb vitin 2022, Ministria e<\/p>\n<p>Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme ka pasur sulme kibernetike. P\u00ebr ngritjen e kapaciteteve profesionale p\u00ebr t\u2019u mbrojtur nga k\u00ebto sulme kibernetike, n\u00eb Kuvendin e Kosov\u00ebs \u00ebsht\u00eb miratuar edhe Ligji p\u00ebr Sigurin\u00eb<\/p>\n<p>Kibernetike, q\u00eb i ka hapur rrug\u00eb themelimit t\u00eb Agjencis\u00eb p\u00ebr Siguri Kibernetike.<\/p>\n<p>Por, kjo agjenci ende nuk \u00ebsht\u00eb funksionalizuar, derisa drejtori i departamentit p\u00ebr administrim t\u00eb sistemeve dhe komunikimeve n\u00eb Ministrin\u00eb e Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme, Artan Dreshaj, tha p\u00ebr Radio Kosov\u00ebn se s\u00eb shpejti do t\u00eb jet\u00eb funksionale. Ai theksoi se k\u00ebrc\u00ebnime dhe sulme ka n\u00eb vazhdim\u00ebsi ndaj sistemeve t\u00eb informacionit, por q\u00eb sipas tij, Kosova ka hartuar kapacitetet dhe politikat p\u00ebr t\u00eb krijuar nj\u00eb hap\u00ebsir\u00eb kibernetike t\u00eb sigurt brenda shtetit.<\/p>\n<p>\u201cJan\u00eb finalizuar dy akte n\u00ebnligjore shum\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme q\u00eb nd\u00ebrlidhen me themelimin e Agjencis\u00eb p\u00ebr Siguri Kibernetike, q\u00eb do t\u00eb jet\u00eb agjenci ekzekutive komb\u00ebtare, e cila do t\u00eb kujdeset dhe monitoroj\u00eb zbatimin e masave minimale t\u00eb siguris\u00eb prej t\u00eb gjitha entiteteve. N\u00eb k\u00ebt\u00eb rast, do t\u00eb fokusohet tek infrastruktura kritike komb\u00ebtare. Tashm\u00eb \u00ebsht\u00eb strukturuar rregullorja dhe \u00ebsht\u00eb e aprovuar nga kryeministri. Aktualisht jemi duke punuar n\u00eb p\u00ebrshkrimin e vendeve t\u00eb pun\u00ebs, pra, do t\u00eb jet\u00eb agjenci e re ekzekutive, me kapacitete t\u00eb reja, q\u00eb synon t\u00eb monitoroj\u00eb dhe parandaloj\u00eb sulme t\u00eb ndryshme kibernetike\u201d, tha Artan Dreshaj.<\/p>\n<p>E sipas ekspertit t\u00eb siguris\u00eb kibernetike, Mentor Hoxhaj, sulmet jan\u00eb kryesisht t\u00eb orientuara kundrejt institucioneve shtet\u00ebrore dhe atyre publike private. Nd\u00ebrsa, b\u00ebri t\u00eb ditur se tani ka rritje t\u00eb sulmeve me motive inteligjente.<\/p>\n<p>\u201cN\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn kjo ka qen\u00eb diku rreth 8 p\u00ebr qind, ku 92 deri n\u00eb 96 p\u00ebr qind t\u00eb sulmeve n\u00eb total kan\u00eb qen\u00eb t\u00eb motivuara financiarisht s\u00eb bashku me motivin inteligjent. Motivi inteligjent \u00ebsht\u00eb duke kaluar tani 20-30 p\u00ebr qind. Sulmet me motive inteligjente jan\u00eb sulme t\u00eb cilat jan\u00eb t\u00eb motivuara nga shtetet sponsorizuese ku personat haker\u00eb q\u00eb kryejn\u00eb sulme, mund t\u00eb jen\u00eb grupe t\u00eb paguara apo t\u00eb nd\u00ebrtuara brenda tyre, grupe t\u00eb paguara nga shteti, ku n\u00eb k\u00ebt\u00eb drejtim ka pasur sulme nga Rusia, Kina dhe n\u00eb t\u00eb kaluar\u00ebn edhe nga Korea\u201d, deklaroi Hoxhaj.<\/p>\n<p>N\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb politikave dhe krijimit t\u00eb mekanizmave institucional\u00eb, \u00ebsht\u00eb themeluar edhe Qendra Trajnuese p\u00ebr Siguri Kibernetike n\u00eb Ministrin\u00eb e Mbrojtjes, e cila do t\u00eb ket\u00eb p\u00ebr q\u00ebllim trajnimin dhe ngritjen e kapaciteteve p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb stafin q\u00eb do t\u00eb merret me menaxhimin dhe administrimin e sistemeve t\u00eb informacionit.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>S\u00eb shpejti pritet t\u00eb funksionalizohet Agjencia p\u00ebr Siguri Kibernetike n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb Ministris\u00eb s\u00eb Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme, e cila synon t\u00eb monitoroj\u00eb dhe parandaloj\u00eb sulme t\u00eb ndryshme kibernetike n\u00eb Kosov\u00eb. K\u00ebt\u00eb e b\u00ebri t\u00eb ditur p\u00ebr Radio Kosov\u00ebn drejtori i Departamentit p\u00ebr administrim t\u00eb sistemeve dhe komunikimeve n\u00eb Ministrin\u00eb e Pun\u00ebve t\u00eb Brendshme, Artan Dreshaj. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":170929,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-170928","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/170928","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=170928"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/170928\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/170929"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=170928"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=170928"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=170928"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}