{"id":177615,"date":"2024-08-08T19:10:02","date_gmt":"2024-08-08T17:10:02","guid":{"rendered":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=177615"},"modified":"2024-08-08T19:12:58","modified_gmt":"2024-08-08T17:12:58","slug":"faton-bislimi-partneriteti-i-kosoves-me-shtetet-e-bashkuara-te-amerikes-eshte-nevoje-jo-vetem-deshire","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/faton-bislimi-partneriteti-i-kosoves-me-shtetet-e-bashkuara-te-amerikes-eshte-nevoje-jo-vetem-deshire\/","title":{"rendered":"Faton Bislimi: Partneriteti i Kosov\u00ebs me Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs \u00ebsht\u00eb nevoj\u00eb, jo vet\u00ebm deshir\u00eb!"},"content":{"rendered":"<p>Ky \u00ebsht\u00eb vit zgjedhor n\u00eb SHBA dhe p\u00ebr shum\u00ebk\u00eb anek\u00ebnd globit ka shkaktuar nj\u00eb drith\u00ebrim\u00eb politike. Pal\u00ebt presin me padurim rezultatin e zgjedhjeve t\u00eb n\u00ebntorit p\u00ebr t\u00eb kuptuar n\u00ebse demokrat\u00ebt e Biden \u2013 tanim\u00eb me Kamala Harris si prijetare \u2013 do dalin ngadhnjimtar\u00eb, apo amerikan\u00ebt do e rikthejn\u00eb n\u00eb Sht\u00ebpin\u00eb e Bardh\u00eb Donald Trump. Fitorja e nj\u00ebrit apo taborrit tjet\u00ebr drejt\u00eb Sht\u00ebpis\u00eb s\u00eb Bardh\u00eb \u00ebsht\u00eb p\u00ebrcaktuese p\u00ebr dinamik\u00ebn e zhvillimeve globale n\u00eb secil\u00ebn fush\u00eb. Kjo drith\u00ebrim\u00eb na prek edhe neve n\u00eb Kosov\u00eb \u2013 bile, do thoja m\u00eb shum\u00eb e m\u00eb thell\u00eb se shum\u00ebk\u00eb tjet\u00ebr, p\u00ebr shkak t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnjeve tona me SHBA-t\u00eb, t\u00eb cilat duhet ruajtur sikur syt\u00eb e ballit.<br \/>\nRruga e Kosov\u00ebs nga konflikti te pavar\u00ebsia \u00ebsht\u00eb nj\u00eb d\u00ebshmi e q\u00ebndres\u00ebs dhe fuqis\u00eb s\u00eb bashk\u00ebpunimit nd\u00ebrkomb\u00ebtar. Q\u00eb kur shpalli pavar\u00ebsin\u00eb n\u00eb vitin 2008, Kosova e ka pasur p\u00ebr obligim q\u00eb t\u00eb ndjek\u00eb nj\u00eb rrug\u00eb drejt qeverisjes demokratike, zhvillimit ekonomik dhe stabilitetit rajonal. Ky\u00e7 p\u00ebr k\u00ebt\u00eb p\u00ebrparim ka qen\u00eb mb\u00ebshtetja dhe partneriteti i pal\u00ebkundur i Shteteve t\u00eb Bashkuara. Nd\u00ebrsa Kosova vazhdon t\u00eb p\u00ebrballet me sfidat dhe mund\u00ebsit\u00eb e saj, ruajtja dhe forcimi i marr\u00ebdh\u00ebnies s\u00eb saj unike me Shtetet e Bashkuara \u00ebsht\u00eb thelb\u00ebsore p\u00ebr disa arsye.<\/p>\n<p>Baz\u00eb Mb\u00ebshtetjeje dhe Stabiliteti<\/p>\n<p>Shtetet e Bashkuara kan\u00eb luajtur nj\u00eb rol ky\u00e7 n\u00eb historin\u00eb e Kosov\u00ebs, nga nd\u00ebrkomb\u00ebtarizimi i \u00e7\u00ebshtjes s\u00eb Kosov\u00ebs, tek nd\u00ebrhyrja humanitare q\u00eb i dha fund luft\u00ebs n\u00eb vitin 1999, e deri tek p\u00ebrpjekjet diplomatike q\u00eb \u00e7uan n\u00eb pavar\u00ebsin\u00eb e Kosov\u00ebs. Ky partneritet \u00ebsht\u00eb i rr\u00ebnjosur n\u00eb vlerat e p\u00ebrbashk\u00ebta t\u00eb demokracis\u00eb, liris\u00eb dhe t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut. SHBA-ja ka mb\u00ebshtetur vazhdimisht sovranitetin dhe integritetin territorial t\u00eb Kosov\u00ebs, duke ofruar nj\u00eb forc\u00eb stabilizuese n\u00eb nj\u00eb rajon shpesh t\u00eb mbushur me tensione. P\u00ebr Kosov\u00ebn, vazhdimi i k\u00ebsaj marr\u00ebdh\u00ebnje me SHBA-t\u00eb siguron nj\u00eb aleat t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm n\u00eb koh\u00eb pasigurie globale me sfida t\u00eb m\u00ebdha gjeopolitike. <\/p>\n<p>Rritja Ekonomike dhe Zhvillimi<\/p>\n<p>Ekonomia e Kosov\u00ebs ka b\u00ebr\u00eb p\u00ebrparime t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme, por sfidat mbeten. SHBA ka luajtur nj\u00eb rol thelb\u00ebsor n\u00eb nxitjen e zhvillimit ekonomik p\u00ebrmes investimeve, tregtis\u00eb dhe mb\u00ebshtetjes p\u00ebr sektorin privat.  P\u00ebrjashto koston e intervenimit ushtarak (rreth $1.8 miliard sipas p\u00ebrllogaritjeve nga Departamenti i Mbrojtjes s\u00eb SHBA-ve), nga viti 1999 deri m\u00eb 2008, n\u00eb kuad\u00ebr t\u00eb p\u00ebrkrahjes humanitare dhe rind\u00ebrtimit, SHBA-t\u00eb kan\u00eb ndihmuar Kosov\u00ebn me mbi $1.1 miliard. Vet\u00ebm pas vitit 2008, p\u00ebrmes programeve t\u00eb shumta t\u00eb USAID-it, Kosova ka p\u00ebrfituar rreth $900 milion\u00eb nga SHBA-t\u00eb n\u00eb sektorin e ekonomis\u00eb n\u00eb ndihm\u00eb direkte shtet\u00ebrore. Shto k\u00ebtu edhe rreth $300 milion\u00eb nga MCC (Korporata e Sfidave t\u00eb Mij\u00ebvjecarit) q\u00eb nga viti 2022, kryesisht p\u00ebr sektorin e energjis\u00eb. Pra, mbi $2.1 miliard\u00eb t\u00eb taksapagues\u00ebve amerikan\u00eb jan\u00eb harxhuar n\u00eb Kosov\u00eb dhe p\u00ebr Kosov\u00ebn q\u00eb nga paslufta. Andaj, duke thelluar lidhjet ekonomike, Kosova mund t\u00eb shfryt\u00ebzoj\u00eb ekspertiz\u00ebn dhe burimet amerikane p\u00ebr t\u00eb krijuar vende pune, p\u00ebr t\u00eb p\u00ebrmir\u00ebsuar infrastruktur\u00ebn dhe p\u00ebr t\u00eb rritur cil\u00ebsin\u00eb e jet\u00ebs p\u00ebr qytetar\u00ebt e saj. Forcimi i k\u00ebtij partneriteti ekonomik do t\u00eb ndihmoj\u00eb Kosov\u00ebn t\u00eb integrohet m\u00eb plot\u00ebsisht n\u00eb ekonomin\u00eb globale dhe t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb nj\u00eb t\u00eb ardhme t\u00eb begat\u00eb.<\/p>\n<p>Paqja dhe Siguria Rajonale<\/p>\n<p>Ballkani ka qen\u00eb historikisht nj\u00eb pik\u00eb e nxeht\u00eb p\u00ebr tensionet etnike dhe politike. Stabiliteti i Kosov\u00ebs \u00ebsht\u00eb thelb\u00ebsor p\u00ebr paqen rajonale, dhe angazhimi i Shteteve t\u00eb Bashkuara \u00ebsht\u00eb nj\u00eb faktor ky\u00e7 n\u00eb zbutjen e konflikteve. Vet\u00ebm n\u00eb sektorin e siguris\u00eb dhe sundimit t\u00eb ligjit, Shtetet e Bashkuara kan\u00eb ndihmuar Kosov\u00ebn me mbi $400 milion\u00eb (duke mos p\u00ebrfshir\u00eb k\u00ebtu koston e misioneve k\u00ebshilldh\u00ebn\u00ebse strategjike, trajnimeve n\u00eb SHBA, dhe p\u00ebrkrahjes teknike), kryesisht n\u00eb ndihm\u00eb t\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb p\u00ebr mjete ushtarake p\u00ebr FSK-n\u00eb, teknologji e pajisje tjera p\u00ebr Policin\u00eb e Dogan\u00ebn e Kosov\u00ebs. Andaj, p\u00ebrmes bashk\u00ebpunimit me institucionet amerikane, Kosova mund t\u00eb vazhdoj\u00eb t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb nj\u00eb sektor sigurie profesional dhe t\u00eb aft\u00eb q\u00eb kontribuon n\u00eb stabilitetin rajonal dhe p\u00ebrpjekjet kund\u00ebr terrorizmit. Ky partneritet gjithashtu shtrihet n\u00eb adresimin e sfidave globale, si siguria kibernetike dhe ndryshimet klimatike, ku Kosova mund t\u00eb p\u00ebrfitoj\u00eb nga p\u00ebrvoja dhe inovacioni i SHBA-s\u00eb.<\/p>\n<p>Forcimi i Institucioneve Demokratike<\/p>\n<p>Si nj\u00eb demokraci e re, Kosova p\u00ebrballet me detyr\u00ebn e vazhdueshme t\u00eb forcimit t\u00eb institucioneve t\u00eb saj dhe sigurimin e sundimit t\u00eb ligjit. SHBA ka mb\u00ebshtetur Kosov\u00ebn n\u00eb nd\u00ebrtimin e strukturave qeveris\u00ebse transparente, t\u00eb p\u00ebrgjegjshme dhe efektive. Se sa ia kemi arritur k\u00ebtij q\u00ebllimi, \u00ebsht\u00eb m\u00eb shum\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi e jonja kolektive si kosovar\u00eb! Sidoqoft\u00eb, le t\u00eb mos harrojm\u00eb se vet\u00ebm n\u00eb k\u00ebt\u00eb p\u00ebrpjekje, SHBA-t\u00eb kan\u00eb ndihmuar Kosov\u00ebn me mbi $500 milion\u00eb. Andaj, bashk\u00ebpunimi i vazhduesh\u00ebm mund t\u00eb ndihmoj\u00eb Kosov\u00ebn t\u00eb avancoj\u00eb reformat gjyq\u00ebsore, t\u00eb luftoj\u00eb korrupsionin dhe t\u00eb mbroj\u00eb t\u00eb drejtat e njeriut. K\u00ebto p\u00ebrpjekje jan\u00eb thelb\u00ebsore jo vet\u00ebm p\u00ebr stabilitetin e brendsh\u00ebm, por edhe p\u00ebr aspiratat e Kosov\u00ebs p\u00ebr t&#8217;u bashkuar me strukturat euroatlantike, duke p\u00ebrfshir\u00eb Bashkimin Evropian dhe NATO-n.<\/p>\n<p>Nj\u00eb Vizion i P\u00ebrbashk\u00ebt p\u00ebr t\u00eb Ardhmen<\/p>\n<p>Kosova dhe Shtetet e Bashkuara ndajn\u00eb nj\u00eb vizion p\u00ebr nj\u00eb Ballkan paq\u00ebsor, demokratik dhe t\u00eb begat\u00eb. Ky vizion \u00ebsht\u00eb i bazuar n\u00eb respekt t\u00eb nd\u00ebrsjell\u00eb, bashk\u00ebpunim dhe nj\u00eb angazhim p\u00ebr t\u00eb kap\u00ebrcyer sfidat s\u00eb bashku. Duke kultivuar k\u00ebt\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnie, Kosova mund t\u00eb vazhdoj\u00eb t\u00eb marr\u00eb forc\u00eb nga partneriteti i saj unik me Shtetet e Bashkuara, duke siguruar q\u00eb z\u00ebri i saj t\u00eb d\u00ebgjohet n\u00eb sken\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe q\u00eb interesat e saj t\u00eb mbrohen. <\/p>\n<p>E ardhmja e Kosov\u00ebs \u00ebsht\u00eb e lidhur pazgjidhshm\u00ebrisht me marr\u00ebdh\u00ebnien e saj me Shtetet e Bashkuara. Sfidat e koh\u00ebpaskoh\u00ebshme q\u00eb paraqiten n\u00eb k\u00ebt\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnje duhet tejkaluar me maturi, respekt e besim. Askush nuk duhet t\u00eb dyshoj\u00eb q\u00eb investimi kaq i madh i SHBA-ve (p\u00ebrtej atij financiar me miliarada dollar\u00eb), sidomos n\u00eb sfer\u00ebn diplomatike n\u00eb p\u00ebrkrahje t\u00eb Kosov\u00ebs (duke sfiduar edhe superfuqit\u00eb tjera si Rusia e Kina, e duke anashkaluar nganj\u00ebher\u00eb edhe aleat\u00eb t\u00eb vet q\u00eb jo domosdoshm\u00ebrisht p\u00ebrkrahnin Kosov\u00ebn e bile as pavar\u00ebsin\u00eb e saj), \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb kot s\u00eb koti apo p\u00ebr t\u00eb d\u00ebmtuar Kosov\u00ebn n\u00eb fund. <\/p>\n<p>Ky partneritet ka qen\u00eb thelb\u00ebsor n\u00eb p\u00ebrparimin e Kosov\u00ebs dhe do t\u00eb mbetet thelb\u00ebsor nd\u00ebrsa vendi ndjek rrug\u00ebn e tij p\u00ebrpara. Duke ruajtur dhe forcuar lidhjet e saj me SHBA-n\u00eb, Kosova mund t\u00eb vazhdoj\u00eb t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb nj\u00eb t\u00eb ardhme m\u00eb t\u00eb ndritur p\u00ebr qytetar\u00ebt e saj dhe t\u00eb kontribuoj\u00eb n\u00eb nj\u00eb rajon t\u00eb Ballkanit t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm, n\u00eb paqe, dhe t\u00eb begat\u00eb \u2013 brenda nj\u00eb Evrope t\u00eb lir\u00eb e t\u00eb bashkuar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ky \u00ebsht\u00eb vit zgjedhor n\u00eb SHBA dhe p\u00ebr shum\u00ebk\u00eb anek\u00ebnd globit ka shkaktuar nj\u00eb drith\u00ebrim\u00eb politike. Pal\u00ebt presin me padurim rezultatin e zgjedhjeve t\u00eb n\u00ebntorit p\u00ebr t\u00eb kuptuar n\u00ebse demokrat\u00ebt e Biden \u2013 tanim\u00eb me Kamala Harris si prijetare \u2013 do dalin ngadhnjimtar\u00eb, apo amerikan\u00ebt do e rikthejn\u00eb n\u00eb Sht\u00ebpin\u00eb e Bardh\u00eb Donald Trump. Fitorja [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":177616,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-177615","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/177615","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=177615"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/177615\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/177616"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=177615"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=177615"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=177615"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}