{"id":185608,"date":"2024-11-20T09:32:54","date_gmt":"2024-11-20T08:32:54","guid":{"rendered":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=185608"},"modified":"2024-11-20T09:32:54","modified_gmt":"2024-11-20T08:32:54","slug":"pritet-qe-ne-vitin-2025-do-te-kete-nje-ndryshim-i-madh-per-udhetaret-ne-be","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/pritet-qe-ne-vitin-2025-do-te-kete-nje-ndryshim-i-madh-per-udhetaret-ne-be\/","title":{"rendered":"Pritet q\u00eb n\u00eb vitin 2025 do t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb ndryshim i madh p\u00ebr udh\u00ebtar\u00ebt n\u00eb BE"},"content":{"rendered":"<p>Fundjav\u00ebn e kaluar mund t\u00eb zbulohej Sistemi i ri i Hyrje\/Daljes n\u00eb Bashkimin Evropian (EES).<\/p>\n<p>Ky sistem i ri n\u00ebnkupton se kur nj\u00eb shtetas jo i BE-s\u00eb hyn n\u00eb cilindo prej 29 vendeve t\u00eb zon\u00ebs s\u00eb l\u00ebvizjes s\u00eb lir\u00eb, Schengen, ai duhet ta regjistroj\u00eb emrin e plot\u00eb dhe komb\u00ebsin\u00eb, t\u2019i jap\u00eb gjurm\u00ebt e gisht\u00ebrinjve dhe t\u00eb fotografohet \u2013 sipas t\u00eb gjitha gjasave n\u00eb nj\u00eb kabin\u00eb me vet\u00ebsh\u00ebrbim.<\/p>\n<p>Sistemi u miratua nga BE-ja n\u00eb fund t\u00eb vitit 2017 dhe do ta heq\u00eb vulosjen manuale t\u00eb pasaportave jo t\u00eb BE-s\u00eb, p\u00ebrkat\u00ebsisht do ta z\u00ebvend\u00ebsoj\u00eb sistemin e vjet\u00ebr me nj\u00eb baz\u00eb t\u00eb madhe elektronike t\u00eb t\u00eb dh\u00ebnave.<\/p>\n<p>Sipas Komisionit Evropian, sistemi i ri do t\u00eb ndihmoj\u00eb n\u00eb parandalimin e migrimit t\u00eb parregullt, do t\u2019i ndihmoj\u00eb shtetasit e vendeve t\u00eb treta t\u00eb udh\u00ebtojn\u00eb m\u00eb leht\u00eb, do t\u2019i identifikoj\u00eb p\u00ebrpjekjet p\u00ebr ta tejkaluar koh\u00ebn e lejuar t\u00eb q\u00ebndrimit, ose p\u00ebr fshehje t\u00eb identitetit.<\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, ai nuk u funksionalizua \u2013 as m\u00eb 10 n\u00ebntor si\u00e7 ishte planifikuar, e as n\u00eb dat\u00ebn rezerv\u00eb, m\u00eb 17 n\u00ebntor.<\/p>\n<p>Por, p\u00ebr t\u00eb qen\u00eb m\u00eb t\u00eb sakt\u00eb, datat nuk u p\u00ebrcaktuan kurr\u00eb me vendosm\u00ebri.<\/p>\n<p>Flitej q\u00eb kjo mund t\u00eb ndodhte dikur edhe n\u00eb tremujorin e fundit t\u00eb k\u00ebtij viti dhe nuk ishte hera e par\u00eb q\u00eb u shty.<\/p>\n<p>As n\u00eb vitet 2022 dhe 2023, sistemi i ri nuk ishte gati.<\/p>\n<p>Dhe, shtrohet pyetja: p\u00ebrse k\u00ebto vonesa t\u00eb vazhdueshme?<\/p>\n<p>Nj\u00eb p\u00ebrgjigje \u00ebsht\u00eb se b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr nj\u00eb nd\u00ebrmarrje masive t\u00eb teknologjis\u00eb informative dhe, n\u00eb k\u00ebt\u00eb shkall\u00eb, ajo nuk ka qen\u00eb e testuar m\u00eb par\u00eb.<\/p>\n<p>Kur n\u00eb tetor, ministrat e Brendsh\u00ebm t\u00eb BE-s\u00eb ran\u00eb dakord se prezantimi n\u00eb n\u00ebntor nuk \u00ebsht\u00eb i mundur, ishin Franca, Gjermania dhe Holanda \u2013 tri shtete an\u00ebtare me shum\u00eb pika t\u00eb hyrjes \u2013 q\u00eb e frenuan.<\/p>\n<p>Ministria e Brendshme gjermane tha at\u00ebkoh\u00eb se sistemit qendror kompjuterik, q\u00eb do ta mb\u00ebshteste sistemin e ri, e q\u00eb mbik\u00ebqyret nga agjencia e BE-s\u00eb, eu-LISA, i mungon \u201cstabiliteti dhe funksionaliteti i nevojsh\u00ebm\u201d.<\/p>\n<p>Nj\u00eb diplomat i BE-s\u00eb, i cili ka dijeni p\u00ebr \u00e7\u00ebshtjen, u shpreh edhe m\u00eb ashp\u00ebr, duke i th\u00ebn\u00eb Radios Evropa e Lir\u00eb se i gjith\u00eb sistemi \u00ebsht\u00eb \u201ci dob\u00ebt\u201d dhe se nuk \u00ebsht\u00eb testuar p\u00ebrpara nisjes zyrtare.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrsa agjencia e BE-s\u00eb, eu-LISA, tha se t\u00eb gjitha vendet an\u00ebtare t\u00eb BE-s\u00eb jan\u00eb gati teknikisht, ka frik\u00eb se sistemi i ri do t\u00eb krijoj\u00eb kaos n\u00eb qendrat kryesore t\u00eb kontinentit, duke goditur k\u00ebshtu biznesin dhe turizmin me radh\u00eb masive kufitare.<\/p>\n<p>Nj\u00eb nga problemet \u00ebsht\u00eb se BE-ja donte ta lansonte sistemin kudo n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb. Por, n\u00eb Bruksel tani flitet p\u00ebr nj\u00eb qasje me faza, q\u00eb do t\u00eb thot\u00eb se rregulloret e miratuara tashm\u00eb, duhet t\u00eb ndryshohen.<\/p>\n<p>Kjo mund t\u00eb b\u00ebhet n\u00ebse ka vullnet politik, i cili duket se ekziston, por i takon Komisionit Evropian t\u00eb p\u00ebrcaktoj\u00eb se \u00e7far\u00eb do t\u00eb thot\u00eb sakt\u00ebsisht qasja me faza.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkoh\u00eb, shum\u00eb qendra dhe pika kufitare do t\u00eb vazhdojn\u00eb t\u00eb p\u00ebrgatiten p\u00ebr lansimin eventual t\u00eb sistemit n\u00eb vitin 2025, duke shtuar m\u00eb shum\u00eb barriera automatike dhe kabina t\u00eb vet\u00ebsh\u00ebrbimit, si dhe duke trajnuar stafin dhe rojet kufitare.<\/p>\n<p>Pasi t\u00eb funksionalizohet ky sistem, qytetar\u00ebt jasht\u00eb BE-s\u00eb i pret edhe nj\u00eb gj\u00eb tjet\u00ebr.<\/p>\n<p>Plani \u00ebsht\u00eb q\u00eb rreth gjasht\u00eb muaj m\u00eb von\u00eb, t\u00eb procedohet me Sistemin Evropian t\u00eb Informacionit dhe Autorizimit t\u00eb Udh\u00ebtimit (ETIAS).<\/p>\n<p>Ky do t\u2019i mbuloj\u00eb t\u00eb gjith\u00eb udh\u00ebtar\u00ebt e p\u00ebrjashtuar nga vizat me BE-n\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb shtetasit e SHBA-s\u00eb dhe Britanis\u00eb, por edhe ukrainasit, gjeorgjian\u00ebt dhe moldav\u00ebt, si dhe qytetar\u00ebt e shteteve t\u00eb Ballkanit Per\u00ebndimor jasht\u00eb BE-s\u00eb.<\/p>\n<p>Vlen t\u00eb theksohet se marrja e miratimit nga ETIAS-i nuk \u00ebsht\u00eb viz\u00eb dhe nuk garanton hyrjen.<\/p>\n<p>Autorizimi, i vlefsh\u00ebm p\u00ebr tre vjet, do t\u00eb kushtoj\u00eb 7 euro dhe do t\u00eb duhet t\u00eb plot\u00ebsohet nga t\u00eb gjith\u00eb personat e mosh\u00ebs 18 deri n\u00eb 70 vje\u00e7.<\/p>\n<p>P\u00ebrjashtime do t\u00eb mund t\u00eb b\u00ebjn\u00eb individ\u00ebt me viza dhe leje q\u00ebndrimi, refugjat\u00ebt, mbajt\u00ebsit e pasaportave diplomatike dhe pasagjer\u00ebt transit n\u00eb aeroporte.<\/p>\n<p>P\u00ebr ETIAS-in, BE-ja ra dakord n\u00eb vitin 2018 dhe, sikurse EES-ja, ai \u00ebsht\u00eb pjes\u00eb e p\u00ebrpjekjeve p\u00ebr ta b\u00ebr\u00eb zon\u00ebn Schengen m\u00eb t\u00eb fuqishme dhe m\u00eb t\u00eb kontrolluar.<\/p>\n<p>Me imigracionin s\u00ebrish n\u00eb krye t\u00eb agjend\u00ebs politike n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bllokun, ka t\u00eb ngjar\u00eb q\u00eb t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb shtytje t\u00eb fort\u00eb nga disa shtete an\u00ebtare, si dhe nga vet\u00eb Komisioni Evropian, p\u00ebr t\u2019i funksionalizuar t\u00eb dyja sistemet n\u00eb vitin 2025.\/REL<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Fundjav\u00ebn e kaluar mund t\u00eb zbulohej Sistemi i ri i Hyrje\/Daljes n\u00eb Bashkimin Evropian (EES). Ky sistem i ri n\u00ebnkupton se kur nj\u00eb shtetas jo i BE-s\u00eb hyn n\u00eb cilindo prej 29 vendeve t\u00eb zon\u00ebs s\u00eb l\u00ebvizjes s\u00eb lir\u00eb, Schengen, ai duhet ta regjistroj\u00eb emrin e plot\u00eb dhe komb\u00ebsin\u00eb, t\u2019i jap\u00eb gjurm\u00ebt e gisht\u00ebrinjve dhe [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":185610,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-185608","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/185608","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=185608"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/185608\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/185610"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=185608"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=185608"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=185608"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}