{"id":216184,"date":"2025-10-04T18:01:55","date_gmt":"2025-10-04T16:01:55","guid":{"rendered":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=216184"},"modified":"2025-10-04T18:01:55","modified_gmt":"2025-10-04T16:01:55","slug":"realiteti-ne-shperputhje-me-statistikat-shume-gra-sndihen-te-sigurta-naten-ne-kosove","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/realiteti-ne-shperputhje-me-statistikat-shume-gra-sndihen-te-sigurta-naten-ne-kosove\/","title":{"rendered":"Realiteti n\u00eb shp\u00ebrputhje me statistikat: Shum\u00eb gra s\u2019ndihen t\u00eb sigurta nat\u00ebn n\u00eb Kosov\u00eb"},"content":{"rendered":"<p>Dy or\u00eb pas mesnat\u00ebs, Arlinda dhe disa koleg\u00eb t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb saj p\u00ebrfudojn\u00eb orarin e pun\u00ebs n\u00eb nj\u00eb qend\u00ebr thirrjeje n\u00eb Prishtin\u00eb, q\u00eb ofron sh\u00ebrbime p\u00ebr konsumator\u00eb n\u00eb Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs.<\/p>\n<p>N\u00eb grupin e saj ka vajza dhe djem. Dhe q\u00eb t\u00eb mos rrezikohen, Arlinda dhe koleget e saj jan\u00eb k\u00ebshilluar nga zyrtar\u00eb t\u00eb Policis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs q\u00eb t\u00eb dalin nga zyra s\u00eb bashku n\u00eb grupe, ose t\u00eb shoq\u00ebruara nga koleg\u00ebt djem.<\/p>\n<p>\u201cNj\u00eb nat\u00eb, nj\u00eb kolegen time e pati ndjekur nj\u00eb burr\u00eb nga zyra jon\u00eb deri te vendi ku rrin\u00eb taksist\u00ebt\u201d, thot\u00eb Arlinda p\u00ebr Radion Evropa e Lir\u00eb.<\/p>\n<p>Ajo preferon t\u00eb mbaj\u00eb anonimitetin, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb familjar\u00ebt e saj t\u00eb mos shqet\u00ebsohen p\u00ebr sigurin\u00eb e saj.<\/p>\n<p>Por, prind\u00ebrit e shum\u00eb vajzave n\u00eb Kosov\u00eb e din\u00eb se t\u00eb bijat e tyre nuk jan\u00eb t\u00eb sigurta n\u00ebse dalin n\u00eb rrug\u00eb pasi t\u00eb err\u00ebsohet.<\/p>\n<p>\u201cUn\u00eb kam shum\u00eb shoqe q\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb fshatra. Mir\u00ebpo, e di q\u00eb kur t\u00eb b\u00ebhet terr, ato del i merr dikush tek autobusi, ose thjesht nuk dalin fare\u201d, thot\u00eb Besarta Breznica, aktiviste feministe, p\u00ebr Radion Evropa e Lir\u00eb.<\/p>\n<p>Ky realitet, megjithat\u00eb, nuk reflekton n\u00eb nj\u00eb studim t\u00eb shp\u00ebrndar\u00eb n\u00eb rrjete sociale nga fytyra t\u00eb shumta publike n\u00eb Kosov\u00eb n\u00eb dit\u00ebt e fundit.<\/p>\n<p>B\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr nj\u00eb raport t\u00eb qendr\u00ebs amerikane t\u00eb k\u00ebrkimeve, Gallup, i cili vler\u00ebsoi se Kosova \u00ebsht\u00eb shteti i tret\u00eb m\u00eb i sigurt n\u00eb Evrop\u00eb, sipas perceptimeve t\u00eb qytetar\u00ebve.<\/p>\n<p>N\u00eb k\u00ebt\u00eb raport, siguria i referohet asaj \u201cse sa t\u00eb sigurt ndihen njer\u00ebzit n\u00eb komunitetet e tyre\u201d dhe matet p\u00ebrmes kat\u00ebr pyetjeve:<\/p>\n<p>A ndiheni t\u00eb sigurt duke ecur vet\u00ebm nat\u00ebn n\u00eb qytetin ose zon\u00ebn ku jetoni?<br \/>\nA keni besim n\u00eb forc\u00ebn lokale t\u00eb policis\u00eb n\u00eb qytetin ose zon\u00ebn ku jetoni?<br \/>\nBrenda 12 muajve t\u00eb fundit, a ju jan\u00eb vjedhur para ose pron\u00eb juve ose ndonj\u00eb an\u00ebtari tjet\u00ebr t\u00eb familjes?<br \/>\nBrenda 12 muajve t\u00eb fundit, a jeni sulmuar ose grabitur?<br \/>\nDhe p\u00ebrmes p\u00ebrgjigjeve n\u00eb k\u00ebto kat\u00ebr pyetjeve, Gallup tha se 89 p\u00ebr qind e qytetar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs ndihen t\u00eb sigurt \u2013 dy p\u00ebr qind m\u00eb pak se n\u00eb Norvegji, po aq sa n\u00eb Danimark\u00eb dhe m\u00eb shum\u00eb se kudo tjet\u00ebr n\u00eb Evrop\u00eb.<\/p>\n<p>K\u00ebshtu, Kosova radhitet edhe e 12-ta n\u00eb bot\u00eb.<\/p>\n<p>Radio Evropa e Lir\u00eb ka kontaktuar edhe shtat\u00eb vajza nga Kosova q\u00eb n\u00eb vitet e fundit jan\u00eb shp\u00ebrngulur dhe tani jetojn\u00eb n\u00eb vende t\u00eb ndryshme t\u00eb Evrop\u00ebs Per\u00ebndimore dhe Veriore dhe t\u00eb gjitha kan\u00eb th\u00ebn\u00eb se ndihen m\u00eb t\u00eb sigurta n\u00eb vendet ku tani jetojn\u00eb: Gjermani, Zvic\u00ebr, Austri e Belgjik\u00eb.<\/p>\n<p>Por, pse grafika e shp\u00ebrndar\u00eb qysh nga 22 shtatori edhe nga zyrtar\u00eb si kryeministri n\u00eb detyr\u00eb i Kosov\u00ebs, Albin Kurti, nuk i reflekton k\u00ebto realitete t\u00eb p\u00ebrjetuara t\u00eb shum\u00eb grave nga Kosova?<\/p>\n<p>Sepse, ajo tregon vet\u00ebm mesataren n\u00eb Kosov\u00eb. Radio Evropa e Lir\u00eb ka k\u00ebrkuar nga qendra Gallup t\u00eb dh\u00ebna t\u00eb ndara p\u00ebr gjini dhe ato tregojn\u00eb se dallimi mes burrave dhe grave \u00ebsht\u00eb i duksh\u00ebm sa i p\u00ebrket ndjenj\u00ebs s\u00eb siguris\u00eb q\u00eb kan\u00eb.<\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat e Policis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs tregojn\u00eb se rastet e ngacmimeve dhe sulmeve seksuale n\u00eb Kosov\u00eb, vitin e kaluar arrit\u00ebn nivelet m\u00eb t\u00eb larta \u2013 me 102 raste t\u00eb ngacmimeve seksuale dhe 74 raste t\u00eb sulmeve seksuale.<\/p>\n<p>Deri m\u00eb 29 shtator t\u00eb k\u00ebtij viti, n\u00eb Kosov\u00eb jan\u00eb raportuar 55 raste t\u00eb ngacmimit seksual, 54 raste t\u00eb dhunimit dhe 38 raste t\u00eb sulmit seksual.<\/p>\n<p>Edhe pse REL-i ka k\u00ebrkuar q\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat t\u00eb ndahen sipas gjinis\u00eb s\u00eb viktim\u00ebs, Policia e Kosov\u00ebs nuk i ka b\u00ebr\u00eb t\u00eb disponueshme. Megjithat\u00eb, sipas disa t\u00eb dh\u00ebnave q\u00eb ky institucion ka dh\u00ebn\u00eb m\u00eb par\u00eb, shumica e viktimave jan\u00eb gra.<\/p>\n<p>Besarta Breznica, nga Rrjeti i Grave t\u00eb Kosov\u00ebs, thekson se, realisht, n\u00eb Kosov\u00eb ndodhin m\u00eb shum\u00eb raste t\u00eb tilla sesa q\u00eb raportohen.<\/p>\n<p>\u201cFillimisht ka shum\u00eb procedura burokratike, me t\u00eb cilat viktimat ngarkohen jasht\u00ebzakonisht shum\u00eb. Nj\u00eb viktim\u00eb duhet t\u2019i b\u00ebj\u00eb pes\u00eb deklarata n\u00eb institucione t\u00eb ndryshme. Rrjedhimisht, \u00ebsht\u00eb ngarkes\u00eb e madhe p\u00ebr nj\u00eb viktim\u00eb\u201d, thot\u00eb Breznica.<\/p>\n<p>Ajo shton se edhe d\u00ebnimet e ul\u00ebta shpeshher\u00eb t\u00eb shqiptuara nga gjykatat themelore, si d\u00ebnime me gjob\u00eb, i dekurajojn\u00eb t\u00eb mbijetuarat t\u2019i raportojn\u00eb rastet.<\/p>\n<p>Breznica p\u00ebrmend edhe shum\u00eb probleme t\u00eb tjera q\u00eb thot\u00eb se e v\u00ebshtir\u00ebsojn\u00eb jet\u00ebn p\u00ebr grat\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb dhe e b\u00ebjn\u00eb vendin m\u00eb pak t\u00eb sigurt p\u00ebr to.<\/p>\n<p>Nd\u00ebr k\u00ebto probleme \u00ebsht\u00eb edhe mungesa e ndri\u00e7imit publik n\u00eb shum\u00eb fshatra e qytete, e madje edhe n\u00eb disa lagje t\u00eb Prishtin\u00ebs. Por, ajo thot\u00eb se problem mbetet edhe tregu i zi i arm\u00ebve.<\/p>\n<p>\u201cP\u00ebrderisa kemi nj\u00eb treg t\u00eb till\u00eb, nuk besoj q\u00eb Kosova mund t\u00eb jet\u00eb vendi i tret\u00eb m\u00eb i sigurt n\u00eb Evrop\u00eb. Ka ende shum\u00eb p\u00ebr t\u2019u b\u00ebr\u00eb n\u00eb aspektin e siguris\u00eb s\u00eb grave dhe vajzave\u201d, thot\u00eb Breznica.<\/p>\n<p>Injorimin e k\u00ebsaj situate kur t\u00eb dh\u00ebnat e p\u00ebrgjithshme t\u00eb Gallupit jan\u00eb shp\u00ebrndar\u00eb nga zyrtar\u00eb publik\u00eb, Breznica e shpjegon me disa mund\u00ebsi.<\/p>\n<p>\u201cSepse, grat\u00eb shihen si persona sekondar\u00eb dhe njihen si \u2018seksi i dyt\u00eb\u2019. Disa ndoshta edhe nuk jan\u00eb t\u00eb informuara se \u00e7far\u00eb po ndodh n\u00eb praktik\u00eb me grat\u00eb dhe vajzat\u201d, thot\u00eb ajo.<\/p>\n<p>\u201cN\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, disa i injorojn\u00eb problemet e grave dhe vajzave, se shihen si probleme q\u00eb i shkaktojn\u00eb vet\u00eb. Disa vendosin t\u2019u qesin pluhur syve, t\u00eb besojn\u00eb n\u00eb gj\u00ebra q\u00eb nuk p\u00ebrkojn\u00eb me realitetin\u201d, p\u00ebrfundon Breznica.<\/p>\n<p>Nga viti 2010 deri n\u00eb mars t\u00eb vitit 2025, n\u00eb Kosov\u00eb jan\u00eb vrar\u00eb 59 gra \u2013 n\u00eb t\u00eb shumt\u00ebn e rasteve nga bashk\u00ebshort\u00ebt. Organizatat p\u00ebr mbrojtjen e t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut, n\u00eb disa raste, kan\u00eb faj\u00ebsuar autoritetet p\u00ebr d\u00ebshtim n\u00eb mbrojtjen e grave t\u00eb rrezikuara nga dhuna.<\/p>\n<p>Autoritetet, vazhdimisht, zotohen se do t\u00eb p\u00ebrforcojn\u00eb mekanizmat ligjor\u00eb dhe do t\u00eb rrisin mbik\u00ebqyrjen p\u00ebr t\u00eb parandaluar dhun\u00ebn ndaj grave.\/REL\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dy or\u00eb pas mesnat\u00ebs, Arlinda dhe disa koleg\u00eb t\u00eb tjer\u00eb t\u00eb saj p\u00ebrfudojn\u00eb orarin e pun\u00ebs n\u00eb nj\u00eb qend\u00ebr thirrjeje n\u00eb Prishtin\u00eb, q\u00eb ofron sh\u00ebrbime p\u00ebr konsumator\u00eb n\u00eb Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs. N\u00eb grupin e saj ka vajza dhe djem. Dhe q\u00eb t\u00eb mos rrezikohen, Arlinda dhe koleget e saj jan\u00eb k\u00ebshilluar nga zyrtar\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":216185,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-216184","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/216184","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=216184"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/216184\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":216186,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/216184\/revisions\/216186"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/216185"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=216184"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=216184"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=216184"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}