{"id":216304,"date":"2025-10-05T16:38:53","date_gmt":"2025-10-05T14:38:53","guid":{"rendered":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=216304"},"modified":"2025-10-05T16:38:53","modified_gmt":"2025-10-05T14:38:53","slug":"diplomaci-me-kakofoni-kush-flet-per-kosoven","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/diplomaci-me-kakofoni-kush-flet-per-kosoven\/","title":{"rendered":"\u201cDiplomaci me kakofoni\u201d, kush flet p\u00ebr Kosov\u00ebn?"},"content":{"rendered":"<p>P\u00ebr \u00e7do vend, politika e jashtme \u00ebsht\u00eb karta kryesore e ndikimit dhe siguris\u00eb. P\u00ebr Kosov\u00ebn, kjo kart\u00eb po luhet n\u00eb kushte t\u00eb v\u00ebshtira: sanksione nga Bashkimi Evropian, pasiguri n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet me Shtetet e Bashkuara dhe sfida t\u00eb pazgjidhura n\u00eb dialogun me Serbin\u00eb.<\/p>\n<p>Sikur k\u00ebto t\u00eb mos mjaftonin, situata komplikohet edhe m\u00eb nga mungesa e dukshme e koordinimit mes institucioneve dhe paqart\u00ebsia n\u00eb p\u00ebrcaktimin e q\u00ebndrimeve para partner\u00ebve nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00eb.<\/p>\n<p>Ish-diplomati Albert Prenkaj thot\u00eb se Kosova nuk ka nj\u00eb politik\u00eb t\u00eb jashtme t\u00eb nd\u00ebrtuar mbi strategji t\u00eb qart\u00eb dhe aleanca t\u00eb konsoliduara. Sipas tij, vendit i mungon konvergjenca, bashk\u00ebpunimi dhe sinergjia me SHBA-n\u00eb dhe BE-n\u00eb.<\/p>\n<p>\u201cKosova \u00ebsht\u00eb duke p\u00ebrjetuar nj\u00eb asfiksim, nj\u00eb vet\u00ebmbyllje dhe ka humbur relevanc\u00ebn n\u00eb aren\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare. Ka nj\u00eb munges\u00eb totale koordinimi, nj\u00eb kakofoni n\u00eb politik\u00ebn e jashtme, q\u00eb, p\u00ebr pasoj\u00eb, ka sjell\u00eb sanksione\u201d, thot\u00eb Prenkaj p\u00ebr programin Expose t\u00eb Radios Evropa e Lir\u00eb.<\/p>\n<p>P\u00ebr m\u00eb shum\u00eb se dy vjet, Kosova \u00ebsht\u00eb n\u00ebn sanksione t\u00eb BE-s\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb vendimeve t\u00eb Qeveris\u00eb q\u00eb jan\u00eb perceptuar si t\u00eb nj\u00ebanshme dhe n\u00eb d\u00ebm t\u00eb komunitetit serb. S\u00eb fundmi, edhe SHBA-ja ka pezulluar nisjen e Dialogut Strategjik me Kosov\u00ebn \u2013 t\u00eb krijuar p\u00ebr forcimin e marr\u00ebdh\u00ebnieve dypal\u00ebshe \u2013 duke shtuar pasigurin\u00eb dhe izolimin nd\u00ebrkomb\u00ebtar t\u00eb vendit.<\/p>\n<p>Kryeministri n\u00eb detyr\u00eb, Albin Kurti, ka pranuar ekzistenc\u00ebn e disa dallimeve me SHBA-n\u00eb, por ka theksuar se Kosova nuk i ka prishur marr\u00ebdh\u00ebniet me t\u00eb. Presidentja Vjosa Osmani, n\u00eb an\u00ebn tjet\u00ebr, ka shprehur keqardhje p\u00ebr pezullimin e Dialogut Strategjik dhe ka n\u00ebnvizuar r\u00ebnd\u00ebsin\u00eb e ruajtjes s\u00eb lidhjeve t\u00eb forta me SHBA-n\u00eb.<\/p>\n<p>N\u00eb fund t\u00eb muajit t\u00eb kaluar, t\u00eb dy k\u00ebta udh\u00ebheq\u00ebs dhe shefja n\u00eb detyr\u00eb e diplomacis\u00eb kosovare, Donika G\u00ebrvalla, q\u00ebndruan n\u00eb Shtetet e Bashkuara, derisa zhvilloi punimet Asambleja e P\u00ebrgjithshme e OKB-s\u00eb, por t\u00eb tre me agjenda t\u00eb ndara prej nj\u00ebri-tejtrit.<\/p>\n<p>Nga takimet e realizuara, Osmani publikoi fotografi me presidentin amerikan, Donald Trump, dhe me sekretarin amerikan t\u00eb Shtetit, Marco Rubio.<\/p>\n<p>G\u00ebrvalla mori pjes\u00eb n\u00eb nj\u00eb forum t\u00eb ministreve t\u00eb Jashtme gra dhe zhvilloi takime t\u00eb ndara me homologet nga Shqip\u00ebria dhe Andorra, nd\u00ebrsa Kurti shp\u00ebrndau pamje nga takimet me kongresist\u00eb, me student\u00eb, me shqiptaro-amerikan\u00eb e t\u00eb tjer\u00eb.<\/p>\n<p>Njoftime p\u00ebr ndonj\u00eb takim t\u00eb Kurtit apo G\u00ebrvall\u00ebs me p\u00ebrfaq\u00ebsues t\u00eb Departamentit amerikan t\u00eb Shtetit nuk ka pasur. Ngjash\u00ebm as p\u00ebr ndonj\u00eb takim t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb udh\u00ebheq\u00ebsve kosovar\u00eb me udh\u00ebheq\u00ebs t\u00eb SHBA-s\u00eb apo shteteve t\u00eb tjera.Me Kushtetuten e Kosov\u00ebs, nenin 84, politika e jashtme \u00ebsht\u00eb kompetenc\u00eb e Presidenc\u00ebs. Por, kjo p\u00ebrgjegj\u00ebsi shpesh ka shkaktuar edhe tensione me Qeverin\u00eb.<\/p>\n<p>Dy udh\u00ebheq\u00ebsit e tanish\u00ebm \u2013 Osmani dhe Kurti \u2013 jan\u00eb bashkuar n\u00eb nj\u00eb list\u00eb zgjedhore n\u00eb vitin 2021, duke premtuar nj\u00eb vizion t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt politik.<\/p>\n<p>\u201cKemi b\u00ebr\u00eb marr\u00ebveshjen e parimeve dhe synimeve politike, t\u00eb cil\u00ebn sapo e n\u00ebnshkruam para jush \u2013 marr\u00ebveshje kjo p\u00ebr nj\u00eb shtet me drejt\u00ebsi dhe pa korrupsion, p\u00ebr nj\u00eb shoq\u00ebri me sh\u00ebndet, pun\u00ebsim e arsim p\u00ebr t\u00eb gjith\u00eb qytetar\u00ebt, pa dallime, diskriminime e favorizime\u201d, ka deklaruar Kurti n\u00eb janar t\u00eb vitit 2021.<\/p>\n<p>Por, rruga e tyre nuk ka qen\u00eb gjithmon\u00eb e nj\u00ebjta. Dallimet jan\u00eb shfaqur n\u00eb raportet me aleat\u00ebt, n\u00eb debatin p\u00ebr Asociacionin e komunave me shumic\u00eb serbe, p\u00ebr tarif\u00ebn ndaj mallrave t\u00eb SHBA-s\u00eb e p\u00ebr \u00e7\u00ebshtje t\u00eb tjera. Ndonj\u00ebher\u00eb kan\u00eb qen\u00eb t\u00eb hapura, e ndonj\u00ebher\u00eb m\u00eb t\u00eb t\u00ebrthorta.<\/p>\n<p>P\u00ebr Donika Eminin, nga Grupi K\u00ebshill\u00ebdh\u00ebn\u00ebs n\u00eb Evrop\u00eb p\u00ebr Politika t\u00eb Ballkanit, k\u00ebto p\u00ebrplasje n\u00eb politik\u00ebn e jashtme nuk jan\u00eb t\u00eb reja. Ajo kujton rastin e ish-presidentit Hashim Tha\u00e7i dhe ish-kryeministrit Ramush Haradinaj, kur jan\u00eb p\u00ebrplasur rreth ides\u00eb s\u00eb ndryshimit t\u00eb kufijve Kosov\u00eb-Serbi n\u00eb vitin 2018. Sipas saj, qasjet e tilla t\u00eb pakoordinuara e paraqesin Kosov\u00ebn si shtet t\u00eb paq\u00ebndruesh\u00ebm dhe joserioz n\u00eb syt\u00eb e nd\u00ebrkomb\u00ebtar\u00ebve.<\/p>\n<p>\u201cP\u00ebr shembull, moskoordinimi i mir\u00ebfillt\u00eb n\u00eb koh\u00ebn kur masat e BE-s\u00eb jan\u00eb v\u00ebn\u00eb p\u00ebr Kosov\u00ebn, sepse ka qen\u00eb nj\u00eb periudh\u00eb gjasht\u00ebmujore prej masave q\u00eb nuk kan\u00eb qen\u00eb vendim i K\u00ebshillit [t\u00eb BE-s\u00eb] e derisa jan\u00eb b\u00ebr\u00eb\u2026 p\u00ebr gjasht\u00eb muaj kan\u00eb mundur t\u00eb koordinohen me nj\u00eb diplomaci m\u00eb t\u00eb mir\u00ebfillt\u00eb, n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb \u00e7oheshin mesazhe t\u00eb qarta n\u00eb Bruksel\u2026 por t\u00eb dy, edhe Kurti, edhe Osmani e kan\u00eb neglizhuar k\u00ebt\u00eb pun\u00eb\u201d, thot\u00eb Emini.<\/p>\n<p>Radio Evropa e Lir\u00eb i \u00ebsht\u00eb drejtuar Zyr\u00ebs s\u00eb Presidentes, Qeveris\u00eb dhe Ministris\u00eb s\u00eb Pun\u00ebve t\u00eb Jashtme p\u00ebr t\u00eb m\u00ebsuar mbi prioritetet e politik\u00ebs s\u00eb jashtme dhe m\u00ebnyrat e koordinimit mes tyre, por nuk ka marr\u00eb asnj\u00eb p\u00ebrgjigje.<\/p>\n<p>Sipas Prenkajt, f\u00ebrkimet mes lider\u00ebve nuk jan\u00eb thjesht dallime mendimesh, por nj\u00eb \u201cluft\u00eb p\u00ebr dominanc\u00eb egosh\u201d q\u00eb e v\u00ebshtir\u00ebson nd\u00ebrtimin e nj\u00eb vizioni t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt. Edhe Emini e sheh k\u00ebt\u00eb si gar\u00eb t\u00eb d\u00ebmshme p\u00ebr protagoniz\u00ebm.<\/p>\n<p>\u201cNe funksionojm\u00eb me politik\u00eb t\u00eb jashtme, e cila formohet n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb \u2018ad hock\u2019, n\u00eb baza ditore politike, p\u00ebr konsum t\u00eb brendsh\u00ebm dhe jo p\u00ebr kalkulime t\u00eb jashtme. Dometh\u00ebn\u00eb, \u00ebsht\u00eb agjend\u00eb personale politike e personave t\u00eb caktuar n\u00eb Kosov\u00eb, \u00ebsht\u00eb kalkulim politik dhe ego\u201d, thot\u00eb ajo.<\/p>\n<p>Prenkaj \u00ebsht\u00eb i bindur se rruga p\u00ebr rikthimin e Kosov\u00ebs n\u00eb sken\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare kalon p\u00ebrmes p\u00ebrmbushjes s\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsive t\u00eb marra n\u00eb dialogun p\u00ebr normalizimin e marr\u00ebdh\u00ebnieve me Serbin\u00eb. Sipas tij, Kosova duhet t\u00eb tregoj\u00eb se \u00ebsht\u00eb e gatshme t\u2019i zbatoj\u00eb marr\u00ebveshjet.<\/p>\n<p>\u201cN\u00eb k\u00ebt\u00eb rast b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr [themelimin e] Asociacionit t\u00eb komunave me shumic\u00eb serbe. E, pastaj, mund t\u00eb k\u00ebrkojm\u00eb heqjen e masave [t\u00eb BE-s\u00eb], fillimin e procesit t\u00eb an\u00ebtar\u00ebsimit n\u00eb K\u00ebshillin e Evrop\u00ebs, njohjen n\u00eb pako t\u00eb pes\u00eb vendeve t\u00eb BE-s\u00eb, e k\u00ebshtu me radh\u00eb\u201d, thot\u00eb ish-ambasadori i Kosov\u00ebs n\u00eb Itali.<\/p>\n<p>Prenkaj n\u00ebnvizon se politika e jashtme duhet t\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebsoj\u00eb interesat e t\u00eb gjith\u00eb qytetar\u00ebve t\u00eb Kosov\u00ebs \u2013 p\u00ebrfshir\u00eb komunitetin serb. \u00c7do qasje konfliktuoze ndaj k\u00ebtij komuniteti vet\u00ebm se do ta thellonte izolimin e vendit, sipas tij.<\/p>\n<p>Kosova ka n\u00ebnshkruar nj\u00eb marr\u00ebveshje me Serbin\u00eb p\u00ebr themelimin e Asociacionit t\u00eb komunave me shumic\u00eb serbe q\u00eb n\u00eb vitin 2013, por asnj\u00eb qeveri deri m\u00eb sot nuk e ka zbatuar, nga frika se mund t\u00eb cenoj\u00eb funksionalitetin e shtetit.<\/p>\n<p>Trysnia nga BE-ja dhe SHBA-ja ka qen\u00eb e vazhdueshme, ndon\u00ebse koh\u00ebt e fundit \u00ebsht\u00eb zbehur, si pasoj\u00eb e krizave nd\u00ebrkomb\u00ebtare dhe faktit se Kosova funksionon me Qeveri n\u00eb detyr\u00eb q\u00eb pas zgjedhjeve t\u00eb 9 shkurtit.<\/p>\n<p>Sipas Eminit, Kosova ka b\u00ebr\u00eb nj\u00eb l\u00ebshim t\u00eb r\u00ebnd\u00eb duke mos nd\u00ebrtuar asnj\u00eb kanal t\u00eb q\u00ebndruesh\u00ebm komunikimi me Qeverin\u00eb e kancelarit gjerman, Friedrich Merz, marr\u00eb parasysh rolin ky\u00e7 q\u00eb ka Berlini brenda BE-s\u00eb. Kjo, sipas saj, i ka kufizuar duksh\u00ebm mund\u00ebsit\u00eb e vendit p\u00ebr t\u00eb avancuar n\u00eb agjend\u00ebn evropiane.<\/p>\n<p>Mungesa e strategjis\u00eb v\u00ebrehet, po ashtu, edhe n\u00eb Uashington. Q\u00eb nga viti i kaluar, Kosova nuk ka asnj\u00eb kontrat\u00eb lobimi aktive n\u00eb Shtetet e Bashkuara. N\u00eb faqen zyrtare t\u00eb Aktit t\u00eb Regjistrimit t\u00eb Agjent\u00ebve t\u00eb Huaj t\u00eb Departamentit amerikan t\u00eb Drejt\u00ebsis\u00eb nuk figuron asnj\u00eb marr\u00ebveshje e till\u00eb aktive, p\u00ebr dallim prej Serbis\u00eb p\u00ebr shembull, e cila i ka gjasht\u00eb kontrata aktive lobimi \u2013 nj\u00eb avantazh i duksh\u00ebm n\u00eb gar\u00ebn diplomatike.<\/p>\n<p>P\u00ebr t\u00eb ilustruar se si duhet t\u00eb funksionoj\u00eb nj\u00eb shtet i vog\u00ebl dhe i kufizuar n\u00eb aren\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare, Emini sjell shembullin e Tajvanit. Ky vend, megjith\u00ebse i pamb\u00ebshtetur nga shum\u00eb shtete dhe jasht\u00eb organizatave t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme nd\u00ebrkomb\u00ebtare p\u00ebr shkak t\u00eb presionit t\u00eb Kin\u00ebs, ka arritur t\u00eb nd\u00ebrtoj\u00eb nj\u00eb politik\u00eb t\u00eb jashtme koherente, fal\u00eb demokracis\u00eb funksionale dhe koordinimit t\u00eb ngusht\u00eb me partner\u00ebt strategjik\u00eb.<\/p>\n<p>Edhe Prenkaj kujton se shtetet nuk maten me retorik\u00eb, por me elemente t\u00eb prekshme t\u00eb forc\u00ebs dhe kapacitetit.<\/p>\n<p>\u201cMe Traktatin e Vestfalis\u00eb, q\u00eb \u00ebsht\u00eb baza e diplomacis\u00eb dhe e s\u00eb drejt\u00ebs nd\u00ebrkomb\u00ebtare, shtetet jan\u00eb p\u00ebrcaktuar n\u00eb baz\u00eb t\u00eb kat\u00ebr prerogativave: territori, demografia, siguria dhe ekonomia. Kosova i ka t\u00eb gjitha k\u00ebto, por n\u00eb mas\u00eb t\u00eb vog\u00ebl krahasuar me vendet e tjera; ndaj, konform k\u00ebtyre prerogativave, duhet ta marr\u00eb rolin e saj n\u00eb politik\u00ebn e jashtme dhe n\u00eb aren\u00ebn nd\u00ebrkomb\u00ebtare\u201d, thot\u00eb Prenkaj.<\/p>\n<p>K\u00ebshtu, t\u00eb dy ekspert\u00ebt bien dakord se Kosov\u00ebs i duhet nj\u00eb politik\u00eb e jashtme q\u00eb i tejkalon rivalitetet e brendshme dhe e vendos interesin shtet\u00ebror mbi egot personale.<\/p>\n<p>Me fjal\u00ebt e Eminit, Kosova duhet t\u00eb nis\u00eb duke rregulluar gabimet e veta dhe duke b\u00ebr\u00eb \u00e7mos p\u00ebr heqjen e masave nd\u00ebshkuese t\u00eb BE-s\u00eb, q\u00eb kan\u00eb bllokuar miliona euro dhe takime t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme. Sipas saj, nuk ka m\u00eb mbrojt\u00ebs q\u00eb ta mbajn\u00eb Kosov\u00ebn mbi supe \u2013 \u00e7do energji e huaj ka mbaruar. \/REL\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>P\u00ebr \u00e7do vend, politika e jashtme \u00ebsht\u00eb karta kryesore e ndikimit dhe siguris\u00eb. P\u00ebr Kosov\u00ebn, kjo kart\u00eb po luhet n\u00eb kushte t\u00eb v\u00ebshtira: sanksione nga Bashkimi Evropian, pasiguri n\u00eb marr\u00ebdh\u00ebniet me Shtetet e Bashkuara dhe sfida t\u00eb pazgjidhura n\u00eb dialogun me Serbin\u00eb. Sikur k\u00ebto t\u00eb mos mjaftonin, situata komplikohet edhe m\u00eb nga mungesa e dukshme [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":216305,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-216304","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/216304","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=216304"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/216304\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":216306,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/216304\/revisions\/216306"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/216305"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=216304"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=216304"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=216304"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}