Mandatet e rezervuara p\u00ebr komunitetet pakic\u00eb n\u00eb Kuvendin e Kosov\u00ebs: mbrojtje kushtetuese e p\u00ebrfaq\u00ebsimit politik apo instrument p\u00ebr manipulim politik?<\/p>\n
Kjo pyetje u rikthye n\u00eb fokus, pasi Emillija Rexhepi, kryetare e Partis\u00eb s\u00eb Re Demokratike q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebson komunitetin boshnjak, e akuzoi udh\u00ebheq\u00ebsin e Partis\u00eb serbe p\u00ebr Liri, Drejt\u00ebsi dhe Mbijetes\u00eb, Nenad Rashiq, p\u00ebr \u201cmanipulim t\u00eb votave\u201d, pasi ai mori rreth 200 vota n\u00eb disa fshatra t\u00eb komun\u00ebs s\u00eb Prizrenit, ku nuk jetojn\u00eb pjes\u00ebtar\u00eb t\u00eb komunitetit serb.<\/p>\n
\u201cMandatet e rezervuara, pra t\u00eb garantuara, ekzistojn\u00eb pik\u00ebrisht p\u00ebr t\u2019u siguruar q\u00eb komunitetet joshumic\u00eb i zgjedhin p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e tyre autentik\u00eb. \u00c7do gj\u00eb tjet\u00ebr p\u00ebrb\u00ebn shfryt\u00ebzim t\u00eb eg\u00ebr t\u00eb sistemit dhe anulim direkt t\u00eb q\u00ebllimit kushtetues q\u00eb kan\u00eb mandatet e rezervuara\u201d, tha Rexhepi n\u00eb nj\u00eb komunikat\u00eb q\u00eb l\u00ebshoi pasi Gjykata Supreme e Kosov\u00ebs e rr\u00ebzoi ankes\u00ebn e saj, duke argumentuar se \u201cnuk mund t\u00eb vendos\u00eb se kush ka votuar p\u00ebr k\u00eb\u201d dhe se \u201c\u00e7do qytetar ka t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb votoj\u00eb p\u00ebr k\u00eb t\u00eb d\u00ebshiroj\u00eb\u201d.<\/p>\n
N\u00eb nj\u00eb prononcim p\u00ebr Radion Evropa e Lir\u00eb, Rexhepi thot\u00eb se partia e saj ka arritur nj\u00eb rezultat t\u00eb mir\u00eb zgjedhor, por se \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsi e p\u00ebrfaq\u00ebsuesve politik\u00eb q\u00eb t\u00eb mbrojn\u00eb interesin e komunitetit dhe mandatet e garantuara.<\/p>\n
Ajo v\u00eb n\u00eb dukje se edhe koalicioni \u201cVakat\u201d, i cili gjithashtu p\u00ebrfaq\u00ebson komunitetin boshnjak, ka marr\u00eb vota n\u00eb fshatra ku jetojn\u00eb vet\u00ebm shqiptar\u00eb, dhe paralajm\u00ebron se p\u00ebr k\u00ebt\u00eb \u00e7\u00ebshtje do t\u00eb drejtohet n\u00eb Gjykat\u00ebn Kushtetuese t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n
Nga 120 vendet n\u00eb Kuvendin e Kosov\u00ebs, nj\u00ebzet jan\u00eb t\u00eb rezervuara p\u00ebr komunitetet joshumic\u00eb: dhjet\u00eb p\u00ebr komunitetin serb dhe dhjet\u00eb p\u00ebr komunitetet e tjera q\u00eb jetojn\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb.<\/p>\n
Komunitetit boshnjak i takojn\u00eb tri vende deputet\u00ebsh, atij turk dy, komuniteteve rom, ashkali dhe egjiptian nga nj\u00eb, plus nj\u00eb vend shtes\u00eb p\u00ebr komunitetin m\u00eb t\u00eb votuar nga radh\u00ebt e rom\u00ebve, ashkalinjve dhe egjiptian\u00ebve, nd\u00ebrsa nj\u00eb vend i deputetit i takon komunitetit goran.<\/p>\n
Sipas rezultateve p\u00ebrfundimtare t\u00eb Komisionit Qendror t\u00eb Zgjedhjeve, Partia e Re Demokratike e Emillija Rexhepit siguroi nj\u00eb vend deputeti me 3.920 vota nga zgjedhjet e 28 dhjetorit, nd\u00ebrsa Partia p\u00ebr Liri, Drejt\u00ebsi dhe Mbijetes\u00eb mori gjithashtu nj\u00eb mandat me 4.862 vota.<\/p>\n
Rexhepi ka qen\u00eb z\u00ebvend\u00ebskryeministre p\u00ebr komunitetet n\u00eb Qeverin\u00eb e kaluar, nd\u00ebrsa Rashiq ka udh\u00ebhequr Ministrin\u00eb p\u00ebr Komunitete dhe Kthim, pasi Lista Serbe \u2013 partia m\u00eb e madhe e serb\u00ebve n\u00eb Kosov\u00eb q\u00eb ka mb\u00ebshtetje nga Beogradi \u2013 ka braktisur institucionet e Kosov\u00ebs n\u00eb n\u00ebntor t\u00eb vitit 2022.<\/p>\n
Rashiq hedh posht\u00eb akuzat<\/p>\n
Lideri i Partis\u00eb p\u00ebr Liri, Drejt\u00ebsi dhe Mbijetes\u00eb, Nenad Rashiq, hedh posht\u00eb akuzat p\u00ebr manipulim ose inxhiniering politik, duke theksuar se ka qen\u00eb minist\u00ebr p\u00ebr Komunitete dhe Kthim dhe, rrjedhimisht, ka qen\u00eb n\u00eb kontakt me komunitete t\u00eb ndryshme n\u00eb Kosov\u00eb, prej t\u00eb cil\u00ebve ka marr\u00eb besimin.<\/p>\n
Duke folur p\u00ebr Radion Evropa e Lir\u00eb, ai thot\u00eb se nuk mund t\u00eb t\u00ebrhiqet paralele me rastin e Adriana Hoxhiqit, nga Iniciativa Qytetare Komuniteti i Bashkuar. N\u00eb vitin 2021, Gjykata Supreme e Kosov\u00ebs i ka anuluar asaj mbi 4.000 vota n\u00eb komunat me shumic\u00eb serbe \u2013 me \u00e7ka edhe ka humbur mandatin e saj si deputete.<\/p>\n
At\u00ebkoh\u00eb, Gjykata Supreme i ka anuluar mbi 800 vota edhe Iniciativ\u00ebs Rome, nga gjithsej 4.049 vota t\u00eb marra, duke e l\u00ebn\u00eb pa nj\u00ebrin nga dy vendet e fituara parlamentare.<\/p>\n
K\u00ebto dy subjekte politike jan\u00eb akuzuar se votat n\u00eb zonat me shumic\u00eb serbe i kan\u00eb marr\u00eb fal\u00eb List\u00ebs Serbe, e cila \u201cp\u00ebrmes baz\u00ebs s\u00eb saj t\u00eb votuesve, ka b\u00ebr\u00eb p\u00ebrpjekje t\u00eb ushtroj\u00eb ndikim dhe t\u00eb vendos\u00eb n\u00ebn kontroll disa nga komunitetet joshumic\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb\u201d.<\/p>\n
P\u00ebr votat e Iniciativ\u00ebs Rome, Partia e Bashkuar Rome e Kosov\u00ebs dhe Partia Liberale Egjiptiane i jan\u00eb drejtuar Gjykat\u00ebs Kushtetuese t\u00eb Kosov\u00ebs, e cila n\u00eb vitin 2023 ka konstatuar se pjes\u00ebtar\u00ebt e pakicave kan\u00eb t\u00eb drejt\u00eb t\u00eb marrin vota n\u00eb \u00e7do pjes\u00eb t\u00eb Kosov\u00ebs \u2013 pa diskriminim ose llogaritje etnike, p\u00ebr sa koh\u00eb nuk d\u00ebshmohen parregullsi konkrete zgjedhore.<\/p>\n
Po ashtu, \u00ebsht\u00eb th\u00ebn\u00eb se anulimi i votave duhet t\u00eb bazohet n\u00eb argumente dhe prova t\u00eb qarta ligjore, si\u00e7 \u00ebsht\u00eb mashtrimi zgjedhor i koordinuar.<\/p>\n
Rashiq thekson se numri i votave q\u00eb ai ka marr\u00eb n\u00eb zonat ku nuk jetojn\u00eb serb\u00eb, nuk \u00ebsht\u00eb i madh dhe nuk ndikon n\u00eb rezultatin e tij zgjedhor.<\/p>\n
\u201cAdriana Hoxhiq, n\u00eb vitin 2021, ka marr\u00eb 70% t\u00eb votave n\u00eb vendet q\u00eb tradicionalisht nuk i ka pasur. T\u00eb gjith\u00eb e dim\u00eb se \u00e7far\u00eb manipulimi ka ndodhur at\u00ebher\u00eb\u201d, thot\u00eb Rashiq.<\/p>\n
Ai shton se \u201cnuk sheh logjik\u00eb\u201d n\u00eb kontestimin e votave t\u00eb tij nga ana e Rexhepit.<\/p>\n
Sipas tij, mandatet e rezervuara t\u00eb komuniteteve nuk kan\u00eb qen\u00eb t\u00eb rrezikuara.<\/p>\n
Megjithat\u00eb, Rexhepi konsideron se b\u00ebhet fjal\u00eb p\u00ebr \u201cvotim t\u00eb orkestruar\u201d. Ajo, po ashtu, v\u00eb n\u00eb dyshim q\u00ebllimin e mandateve t\u00eb rezervuara n\u00ebse partit\u00eb garojn\u00eb edhe p\u00ebr votat e komuniteteve t\u00eb tjera.<\/p>\n
\u201cDuhet ruajtur e drejta kushtetuese. Kjo nuk shihet n\u00eb qytetet shumetnike t\u00eb Kosov\u00ebs, por ankesa lidhet vet\u00ebm me vendet ku jeton nj\u00eb komunitet etnik\u201d, thot\u00eb ajo.<\/p>\n
N\u00eb reagimin e saj, Rexhepi kujtoi gjithashtu se kandidatura e Ena Kadajt Krasniqit n\u00eb list\u00ebn e koalicionit \u201cVakat\u201d nuk \u00ebsht\u00eb konfirmuar, pasi nuk \u00ebsht\u00eb provuar se ajo ka qen\u00eb \u201cp\u00ebrfaq\u00ebsuese autentike e komunitetit boshnjak\u201d.<\/p>\n
M\u00eb her\u00ebt, edhe Lista Serbe e ka akuzuar Rashiqin se ka fituar nj\u00eb vend deputeti \u201cfal\u00eb votave t\u00eb shqiptar\u00ebve\u201d.<\/p>\n
A kishte votim t\u00eb orkestruar?<\/p>\n
Ehat Miftaraj, nga Instituti i Kosov\u00ebs p\u00ebr Drejt\u00ebsi, thot\u00eb p\u00ebr Radion Evropa e Lir\u00eb se shqet\u00ebsimi i Emillija Rexhepit lidhur me mandatet e rezervuara p\u00ebr komunitetet pakic\u00eb, \u00ebsht\u00eb i ligjsh\u00ebm dhe politikisht korrekt, por se pretendimet e saj nuk bazohen n\u00eb rregullimin kushtetues dhe ligjor, e as n\u00eb praktik\u00ebn e vendosur.<\/p>\n
\u201cVendimi i Gjykat\u00ebs Supreme bazohet n\u00eb gjykimin e m\u00ebparsh\u00ebm n\u00eb rastin e Veton Berish\u00ebs. Si Gjykata Supreme n\u00eb vitin 2021, ashtu edhe Gjykata Kushtetuese n\u00eb vitin 2023 \u2013 n\u00eb rastin e Veton Berish\u00ebs \u2013 vendos\u00ebn se votat p\u00ebr p\u00ebrfaq\u00ebsuesit e komuniteteve pakic\u00eb, nuk mund t\u00eb anulohen vet\u00ebm se vijn\u00eb nga nj\u00eb komunitet tjet\u00ebr. N\u00eb k\u00ebt\u00eb aspekt, anulimi i votave lejohet vet\u00ebm n\u00eb rastet kur ekzistojn\u00eb prova p\u00ebr skema t\u00eb koordinuara ose krime zgjedhore, q\u00eb rrezikojn\u00eb t\u00eb drejtat e p\u00ebrfaq\u00ebsimit t\u00eb pakicave n\u00eb Kosov\u00eb\u201d, shpjegon Miftaraj.<\/p>\n
Ai shton se anulimi eventual i votave t\u00eb Rashiqit nga Gjykata Kushtetuese, vet\u00ebm se ato u mor\u00ebn n\u00eb zona ku nuk jetojn\u00eb serb\u00ebt, do t\u00eb ishte n\u00eb kund\u00ebrshtim me Kushtetut\u00ebn e Kosov\u00ebs.<\/p>\n
\u201cKjo do t\u00eb n\u00ebnkuptonte vendosjen e kufijve etnik\u00eb mbi vullnetin politik t\u00eb votuesve \u2013 gj\u00eb t\u00eb cil\u00ebn Gjykata Kushtetuese e ka refuzuar shprehimisht\u201d, thot\u00eb Miftaraj.<\/p>\n
Nga partit\u00eb shqiptare, sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb Komisionit Qendror t\u00eb Zgjedhjeve t\u00eb Kosov\u00ebs, L\u00ebvizja Vet\u00ebvendosje fitoi n\u00eb zgjedhjet e dhjetorit me 51.10% t\u00eb votave, duke siguruar 57 vende n\u00eb Kuvendin e Kosov\u00ebs.<\/p>\n
Partia Demokratike e Kosov\u00ebs mori 22 mandate, Lidhja Demokratike e Kosov\u00ebs 15 mandate, nd\u00ebrsa Aleanca p\u00ebr Ardhm\u00ebrin\u00eb e Kosov\u00ebs mori gjasht\u00eb mandate.<\/p>\n
Certifikimi i rezultateve u vonua deri m\u00eb 9 shkurt, p\u00ebr shkak t\u00eb rinum\u00ebrimit t\u00eb votave, pas dyshimeve p\u00ebr manipulim.<\/p>\n
T\u00eb m\u00ebrkur\u00ebn e 11 shkurtit pritet t\u00eb mbahet seanca konstituive e Kuvendit t\u00eb Kosov\u00ebs. \/REL<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Mandatet e rezervuara p\u00ebr komunitetet pakic\u00eb n\u00eb Kuvendin e Kosov\u00ebs: mbrojtje kushtetuese e p\u00ebrfaq\u00ebsimit politik apo instrument p\u00ebr manipulim politik? Kjo pyetje u rikthye n\u00eb fokus, pasi Emillija Rexhepi, kryetare e Partis\u00eb s\u00eb Re Demokratike q\u00eb p\u00ebrfaq\u00ebson komunitetin boshnjak, e akuzoi udh\u00ebheq\u00ebsin e Partis\u00eb serbe p\u00ebr Liri, Drejt\u00ebsi dhe Mbijetes\u00eb, Nenad Rashiq, p\u00ebr \u201cmanipulim t\u00eb […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":227460,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-227506","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/227506","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=227506"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/227506\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":227507,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/227506\/revisions\/227507"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/227460"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=227506"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=227506"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=227506"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}