{"id":33041,"date":"2019-01-30T18:21:44","date_gmt":"2019-01-30T18:21:44","guid":{"rendered":"http:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=33041"},"modified":"2019-01-30T18:21:44","modified_gmt":"2019-01-30T18:21:44","slug":"kosova-sistem-demokratik-apo-oligarkik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/kosova-sistem-demokratik-apo-oligarkik\/","title":{"rendered":"Kosova sistem demokratik apo oligarkik?"},"content":{"rendered":"<p>Liridon Rama<\/p>\n<p>Si \u00ebsht\u00eb sh\u00ebndrruar Kosova n\u00eb shtet oligarkik, dhe sistem qeveris\u00ebs q\u00eb udh\u00ebhiqet nga oligark\u00ebt p\u00ebr oligark\u00ebt tjer\u00eb por q\u00eb jan\u00eb kund\u00ebr shumic\u00ebs.<\/p>\n<p>P\u00ebr sqarim \u201cSistem Oligark\u201d n\u00ebnkupton &#8211; Form\u00eb qeverisjeje n\u00eb koh\u00ebn e vjet\u00ebr e n\u00eb mesjet\u00eb, kur pushtetin e kishte n\u00eb duart e veta nj\u00eb rreth shum\u00eb i ngusht\u00eb skllavopronar\u00ebsh e aristokrat\u00ebsh t\u00eb pasur, t\u00eb cil\u00ebt shtypnin e shfryt\u00ebzonin pa m\u00ebshir\u00eb rob\u00ebrit e shtresat e varfra; p\u00ebrmb. grupi i vog\u00ebl sundues n\u00eb k\u00ebt\u00eb form\u00eb qeverisjeje. Oligarkia skllavopronare (aristokrate).<br \/>\nDuke marr\u00eb shkas ngjarjet e viteve t\u00eb fundit leht\u00ebsisht mund t\u00eb kuptojm se pse sistemi qeveris\u00ebs n\u00eb Kosov\u00eb ngjason dhe vepron sikur t\u00eb ishte sistem oligarkie dhe jo demokracie.<br \/>\nSi po manifestohet oligarkia, k\u00ebt\u00eb mund ta kuptoj secili nga ne pasi q\u00eb pabarazia vazhdon t\u00eb rritet cdo dit\u00eb e m\u00eb shum\u00eb, nd\u00ebrsa mir\u00ebqenia po humbet cdo dit\u00eb e m\u00eb shum\u00eb.<br \/>\nN\u00eb kurriz t\u00eb pa pun\u00ebve dhe t\u00eb pun\u00ebtorve, shohim se si individ dhe politikan t\u00eb lidhur me pushtetin kan\u00eb arritur t\u00eb nd\u00ebrtojn mega-korporata kryesisht bazuar n\u00eb fuqin\u00eb puntore q\u00eb paguhet shum\u00eb lir\u00eb dhe keqp\u00ebrdoret dhunsh\u00ebm. K\u00ebsisoji, k\u00ebto vite t\u00eb pasluft\u00ebs dhjetra e qindra jan\u00eb pasuruar tej-mase dhe jetojn m\u00eb mir\u00eb se miliarder\u00ebt evropian, por dhjetra e qindra mijra qytetar\u00eb jan\u00eb vafruar skajsh\u00ebm.<br \/>\nAta (biznismen\u00ebt dhe politikan\u00ebt) kan\u00eb arritur t\u00eb nd\u00ebrtojn\u00eb nj\u00eb sistem ligjor t\u00eb mang\u00ebt dhe q\u00eb punon n\u00eb favor t\u00eb tyre, n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb, shkeljet e tyre t\u00eb ligjit nd\u00ebshkohen shum\u00eb rrall\u00eb . Dhe gjith\u00eb k\u00ebt\u00eb e arrijn\u00eb p\u00ebrmes nj\u00eb fushate lobimi t\u00eb shtrenjt\u00eb, q\u00eb u jep atyre t\u00eb drejt\u00ebn t\u00eb influencojn\u00eb politik\u00ebn.<br \/>\nAta gjithashtu p\u00ebrpiqen vazhdimisht t\u2019i mbanin njer\u00ebzit e thjesht\u00eb t\u00eb varur ekonomikisht prej oligark\u00ebve p\u00ebr mbijetes\u00ebn e tyre.<\/p>\n<p>A mund t\u2019a quash demokraci nj\u00eb sistem n\u00ebse shumica udh\u00ebhiqet nga politikan dhe biznismen q\u00eb jan\u00eb pakic\u00eb, dhe q\u00eb shfryt\u00ebzon kapitalin p\u00ebr interesa vet\u00ebm personale, familjare dhe biznesore?<br \/>\nA konsiderohen vendime demokratike, ato vendime q\u00eb kan\u00eb r\u00ebnd\u00ebsi esenciale p\u00ebr shumic\u00ebn, por q\u00eb askush nga shumica nuk pyetet p\u00ebr to?<br \/>\nA vlersohet demokratike n\u00ebse votuesit n\u00eb koh\u00eb zgjedhjesh votojn\u00eb lider tjer\u00eb politik, por marrveshjet e fshehura (para) politike-biznesore marrin pushtetin p\u00ebrs\u00ebri?<br \/>\nThelbi i demokracis\u00eb q\u00ebndron n\u00eb pjes\u00eb-marrjen aktive dhe t\u00eb lir\u00eb t\u00eb shtetasve n\u00eb jet\u00ebn politike shtet\u00ebrore t\u00eb vendit t\u00eb tyre. Pa pasur nj\u00eb pjes\u00ebmarrje t\u00eb gjer\u00eb aktive qytetare demokracia fillon t\u00eb zbehet, t\u00eb n\u00ebp\u00ebrk\u00ebmbet dhe t\u00eb b\u00ebhet vet\u00ebm mbrojt\u00ebse e nj\u00eb rrethi vicioz grupesh.<br \/>\nPra historikisht \u00ebsht\u00eb d\u00ebshmuar q\u00eb elita sunduese duhet t\u00eb mbetet e bashkuar q\u00eb nj\u00eb oligarki t\u00eb mbetet n\u00eb pushtet, populli duhet t\u00eb ndahet, q\u00eb t\u00eb mos t\u00eb jet\u00eb n\u00eb gj\u00ebndje t\u00eb rr\u00ebzoj\u00eb shtyp\u00ebsit.<br \/>\nK\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb partit\u00eb politike n\u00eb Kosov\u00eb kan\u00eb arritur q\u00eb t\u00eb krijojn nj\u00eb polarizim t\u00eb skajsh\u00ebm t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb. Nj\u00eb pjes\u00eb e shoq\u00ebris\u00eb \u00ebsht\u00eb e lidhur me pushtetin aktual , pastaj nj\u00eb pjes\u00eb tjet\u00ebr q\u00eb \u00ebsht\u00eb e lidhur me opozit\u00ebn dhe bashkrend\u00ebsit e saj, por poashtu kemi nj\u00eb shumic\u00eb t\u00eb madhe q\u00eb jan\u00eb indiferent, t\u00eb lodhur, ose sic mund t\u00eb i quaj t\u00eb dor\u00ebzuarit.<br \/>\nPse i quaj t\u00eb dor\u00ebzuarit \u00ebsht\u00eb sepse gjej mb\u00ebshtetje n\u00eb m\u00ebnyr\u00ebn se si demokracia liberale manifestohet. Pra kur qytetari ndihet i p\u00ebrjashtuar nga vendimarrja, njeriu shkon direkt tek dhuna ose indiferenca totale \u2013 prandaj njerzit n\u00eb demokraci duhen t\u00eb ndjehen t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm, duke aluduar se \u201cky\u201d ose \u201cai\u201d vendim jan\u00eb marr\u00eb duke m\u00eb pyetur mua ose komunitetin tim.<br \/>\nSistemi politik n\u00eb Kosov\u00eb nuk ka krijuar asnj\u00ebher\u00eb hapisra demokratike q\u00eb ne si qytetar t\u00eb ndihemi t\u00eb aft\u00eb t\u00eb realizojm t\u00eb drejtat tona mbi q\u00ebllime t\u00eb caktuara.<br \/>\nK\u00ebt\u00eb pra un\u00eb e quaj polarizim t\u00eb skajsh\u00ebm t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb \u2013 q\u00eb kryesisht manifestohet me ikje ose dor\u00ebzim.<br \/>\nPersonalisht them q\u00eb ndryshimet n\u00eb vendin ton\u00eb jan\u00eb larg n\u00eb horizont dhe q\u00eb bashkfaj\u00ebsia bie mbi t\u00eb gjith\u00eb ata q\u00eb po bashkpunojn me k\u00ebt\u00eb sistem q\u00eb po e zbeh t\u00eb ardhmen ton\u00eb si komb dhe popull.<br \/>\nDua t\u2019a mbyll me nj\u00eb pjes\u00eb nga aktivisti i t\u00eb drejtave t\u00eb njeriut, Martin Luther King Jr, q\u00eb n\u00eb librin e tij flet mbi rrug\u00ebn e gjat\u00eb drejt liris\u00eb, demokracis\u00eb dhe zhvillimit.<br \/>\n\u201cMos u konformoni \u00ebsht\u00eb nj\u00eb k\u00ebshill\u00eb e v\u00ebshtir\u00eb n\u00eb nj\u00eb brez, ku pasionet e marr\u00ebzis\u00eb kan\u00eb kusht\u00ebzuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb pavetdijshme mendjen dhe k\u00ebmb\u00ebt tona p\u00ebr t\u00eb l\u00ebvizur me rrahjen ritmike t\u00eb tamburit t\u00eb status quo;s\u00eb. Shum\u00eb z\u00ebra dhe shum\u00eb forca na shtyjn\u00eb t\u00eb zgjedhim ecjen e rezistenc\u00ebs m\u00eb t\u00eb vog\u00ebl dhe na k\u00ebshillojn t\u00eb mos luftojm\u00eb kurr\u00eb p\u00ebr nj\u00eb q\u00ebshtje pa popullaritet dhe t\u00eb mos gjindemi kurr\u00eb nj\u00eb minoranc\u00eb patetike prej dy apo tre vet\u00ebsh\u201d<br \/>\nMartin Luther King Jr, Forca p\u00ebr t\u00eb dashur.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Liridon Rama Si \u00ebsht\u00eb sh\u00ebndrruar Kosova n\u00eb shtet oligarkik, dhe sistem qeveris\u00ebs q\u00eb udh\u00ebhiqet nga oligark\u00ebt p\u00ebr oligark\u00ebt tjer\u00eb por q\u00eb jan\u00eb kund\u00ebr shumic\u00ebs. P\u00ebr sqarim \u201cSistem Oligark\u201d n\u00ebnkupton &#8211; Form\u00eb qeverisjeje n\u00eb koh\u00ebn e vjet\u00ebr e n\u00eb mesjet\u00eb, kur pushtetin e kishte n\u00eb duart e veta nj\u00eb rreth shum\u00eb i ngusht\u00eb skllavopronar\u00ebsh e aristokrat\u00ebsh [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":33042,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-33041","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33041","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=33041"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33041\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/33042"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=33041"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=33041"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=33041"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}