Nga 1 tetori 2018 deri m\u00eb sot, n\u00eb Institutin Komb\u00ebtar t\u00eb Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb Publike (IKSHP) jan\u00eb raportuar gjithsej 29.938 raste t\u00eb dyshimta n\u00eb grip (ILI), 4.719 raste ARI (Infeksion Respirator Akut) dhe 43 raste SARI (Infeksion i R\u00ebnd\u00eb Respirator Akut). Rastet raportohen nga t\u00eb gjitha komunat e Kosov\u00ebs.<\/p>\n
IKSHP thot\u00eb se num\u00ebr m\u00eb i madh i rasteve raportohet nga komuna e Prishtin\u00ebs, Prizrenit dhe Ferizajit por asnj\u00ebra akoma nuk e kalon pragun epidemik.<\/p>\n
Gjat\u00eb jav\u00ebs s\u00eb 7-t\u00eb (11.02.2019-17.02.2019) jan\u00eb raportuar 3.116 raste ILI, 285 raste ARI dhe 9 raste SARI.<\/p>\n
\u201cGripi sezonal n\u00eb vend ka aktivitet me intensitet t\u00eb mes\u00ebm me tendenc\u00eb rritje n\u00eb jav\u00ebt n\u00eb vijim. Trendi i rritjes \u00ebsht\u00eb m\u00eb i ul\u00ebt se vitin e kaluar. N\u00eb laboratorin e Qendr\u00ebs komb\u00ebtare t\u00eb gripit-IKSHPK deri m\u00eb 22 shkurt 2019 jan\u00eb testuar gjithsej 632 mostra t\u00eb dyshimta n\u00eb Influenc\u00eb dhe prej tyre 223 raste rezultojn\u00eb pozitive n\u00eb Influenc\u00ebn tip A (pozitiviteti 32.3 %). Sipas subtipit 161 mostra Influenc\u00eb A e pasubtipizuar dhe 62 mostra rezultojn\u00eb pozitive n\u00eb sub-tipin AH1pdm09 q\u00eb mbizot\u00ebron edhe n\u00eb vendet e rajonit dhe t\u00eb Evrop\u00ebs\u201d, thot\u00eb IKSHP n\u00eb njoftimin p\u00ebr media.<\/p>\n
Nd\u00ebrkaq, IKSHP b\u00ebn me dije se nga Klinika Infektive dhe Klinika Emergjente n\u00eb k\u00ebt\u00eb sezon jan\u00eb raportuar 4 raste t\u00eb vdekjes me subtipin AH1pdm09 dhe 5 raste me influenca A.<\/p>\n
Pacient\u00ebt, thot\u00eb IKSHP, kan\u00eb pasur s\u00ebmundje kronike t\u00eb sistemit kardiovaskular dhe respirator dhe nuk ka qen\u00eb t\u00eb vaksinuar me vaksin\u00ebn e gripit sezonal.<\/p>\n
IKSHP jep disa rekomandime p\u00ebr Institucionet sh\u00ebndet\u00ebsore q\u00eb duhet t\u00eb nd\u00ebrmerren n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb strikte dhe t\u00eb kontrollohet efekti i k\u00ebtyre masave n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb rigoroze.<\/p>\n
Ngritja maksimale e nivelit t\u00eb vigjilenc\u00ebs dhe gadishm\u00ebris\u00eb p\u00ebr veprim n\u00eb situat\u00ebn e krijuar 24 or\u00eb.<\/p>\n
Kontrolli maksimal dhe inspektimet n\u00eb t\u00eb gjitha institucionet sh\u00ebndet\u00ebsore t\u00eb vendit (Publike dhe Private),<\/p>\n
T\u00eb gjitha rastet e dyshimta n\u00eb grip t\u00eb vazhdohet t\u00eb evidentohen dhe raportohen nga t\u00eb gjitha Institucionet Publike dhe Private Sh\u00ebndet\u00ebsore.<\/p>\n
N\u00eb t\u00eb gjitha institucionet sh\u00ebndet\u00ebsore t\u00eb vendit (Publike dhe Private), t\u00eb ken\u00eb t\u00eb p\u00ebrgatitura dhoma t\u00eb ve\u00e7anta (posa\u00e7\u00ebrisht n\u00eb Klinik\u00ebn Infektive t\u00eb QKUK-s\u00eb si dhe Institucionet tjera Spitalore t\u00eb vendit).<\/p>\n
N\u00eb t\u00eb gjitha institucionet sh\u00ebndet\u00ebsore t\u00eb vendit (Publike dhe Private), duhet q\u00eb t\u00eb shtohet kontrolli i brendsh\u00ebm profesional n\u00eb baza ditore duke implementuar rekomandimet e instancave t\u00eb larta.<\/p>\n
T\u00eb rritet n\u00eb maksimum p\u00ebrkujdesja e stafit mjek\u00ebsor dhe jo mjek\u00ebsor ndaj higjien\u00ebs personale dhe institucionale.<\/p>\n
T\u00eb nd\u00ebrpriten t\u00ebr\u00ebsisht vizitat e pa nevojshme si dhe prezenca e personave t\u00eb pauniformuar n\u00eb Institucionet Spitalore.<\/p>\n
T\u00eb p\u00ebrdoren nga personeli sh\u00ebndet\u00ebsore masat mbrojt\u00ebse konform udh\u00ebzimeve.<\/p>\n
T\u00eb vendosen materialet propagandistike dhe edukative p\u00ebr parandalimin e gripit n\u00eb Institucionet Sh\u00ebndet\u00ebsore, shkollore apo entet publike ku tubohen qytetar\u00ebt- nga p\u00ebrgjegj\u00ebsit e tyre.<\/p>\n
Qendrat Kryesore t\u00eb Mjek\u00ebsis\u00eb Familjare (p\u00ebrfshir\u00eb gjith\u00eb qendrat e mjek\u00ebsis\u00eb familjare ne vart\u00ebsi te saj), Spitalet Publike Rajonale dhe spitale e qyteteve, p\u00ebrfshir\u00eb edhe ambulancat dhe spitalet private do ti raportojn\u00eb informatat rreth rasteve t\u00eb r\u00ebnda klinike mbi baza ditore direkt (sipas udh\u00ebzimeve) dhe me mjetet m\u00eb t\u00eb shpejta t\u00eb Institutet rajonale t\u00eb Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb Publike.<\/p>\n
Institutet rajonale do ti p\u00ebrpunojn\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat dhe var\u00ebsisht nga ecuria epidemiologjike raportojn\u00eb menj\u00ebher\u00eb Institutin Komb\u00ebtar me mjetin m\u00eb t\u00eb shpejt t\u00eb komunikimit dhe dor\u00ebzojn\u00eb raportet javore t\u00eb kompletuara n\u00eb Institutin Komb\u00ebtar.<\/p>\n
Marrja e mostrave p\u00ebr konfirmim laboratorik do t\u00eb b\u00ebhet vet\u00ebm te pacient me simptome klinike t\u00eb bazuara n\u00eb definim t\u00eb rastit n\u00eb Klinik\u00ebn Infektive.<\/p>\n
Personeli i Klinik\u00ebs Infektive i d\u00ebrgon mostrat p\u00ebr konfirmim laboratorik dhe raporton p\u00ebr t\u00eb gjitha rastet e hospitalizuara duke plot\u00ebsuar pyet\u00ebsorin p\u00ebrkat\u00ebs.<\/p>\n
Akoma mund t\u00eb vaksinohen grupet e riskut (pun\u00ebtor\u00ebt sh\u00ebndet\u00ebsor\u00eb dhe personat me s\u00ebmundje kronike).<\/p>\n
Ministria e Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb tashm\u00eb ka siguruar vaksinat e gripit q\u00eb nga 1 tetori 2018 dhe jan\u00eb distribuuar nga IKSHPK n\u00eb \u00e7do QKMF n\u00eb Kosov\u00eb andaj qytetar\u00ebt e moshuar dhe me s\u00ebmundje kronike rekomandohen akoma q\u00eb t\u00eb vaksinohen.<\/p>\n
\u201cVaksinimi i gjertanish\u00ebm n\u00eb Kosov\u00eb ka treguar nj\u00eb efikasitet dhe ulje t\u00eb rasteve t\u00eb hospitalizuara. Aktualisht situata epidemiologjike \u00ebsht\u00eb n\u00ebn kontroll sa i p\u00ebrket gripit sezonal, por me gjendjen aktuale klimatologjike q\u00eb po mbret\u00ebron n\u00eb Kosov\u00eb, ekziston mund\u00ebsia e rritjes s\u00eb rasteve\u201d, thot\u00eb IKSHP n\u00eb njoftimin p\u00ebr media.<\/p>\n
Instituti Komb\u00ebtar i Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb s\u00eb Kosov\u00ebs thot\u00eb t\u00eb ket\u00eb rritur vigjilenc\u00ebn p\u00ebr t\u2019u p\u00ebrballur me raste eventuale t\u00eb gripit A H1N1 dhe \u00ebsht\u00eb n\u00eb gjendje gatishm\u00ebrie t\u00eb p\u00ebrcjell\u00eb situat\u00ebn epidemiologjike dhe p\u00ebr \u00e7do ndryshim t\u00eb situat\u00ebs do t\u00eb informoheni me koh\u00eb.<\/p>\n
Zyrtar\u00ebt e IKSHP-s\u00eb t\u00ebrheqin v\u00ebrejtjen se virusi A H1N1 b\u00ebn pjes\u00eb n\u00eb grupin e viruseve t\u00eb gripit t\u00eb zakonsh\u00ebm.<\/p>\n
Instituti ka dh\u00ebn\u00eb rekomandime t\u00eb duhura profesionale, q\u00eb qytetar\u00ebt t\u00eb ken\u00eb kujdes dhe t\u00eb mos dalin gjat\u00eb n\u00eb ambiente t\u00eb ftohta, t\u00eb mos q\u00ebndrojn\u00eb n\u00eb lokale t\u00eb mbyllura me dend\u00ebsi t\u00eb madhe t\u00eb njer\u00ebzve, dhe t\u00eb p\u00ebrdorim sa m\u00eb shum\u00eb l\u00ebngje t\u00eb nxehta dhe vitamina.<\/p>\n
Masat praktike n\u00eb parandalimin e p\u00ebrhapjes s\u00eb virusit t\u00eb gripit sezonal.<\/p>\n
T\u00eb evitohen sa \u00ebsht\u00eb e mundur kontaktet e af\u00ebrta me individ\u00eb t\u00eb s\u00ebmur\u00eb,<\/p>\n
Personat e s\u00ebmur\u00eb t\u00eb q\u00ebndrojn\u00eb n\u00eb sht\u00ebpi n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb parandalohet p\u00ebrhapja e s\u00ebmundjes.T\u00eb reduktohet numri i vizitave t\u00eb familjar\u00ebve tek personat e hospitalizuar (SHSKUK, Spitalet rajonale). T\u00eb evitohen vendet e mbyllura dhe mbingarkuara me njer\u00ebz. Ushqehuni sh\u00ebndetsh\u00ebm duke p\u00ebrdor\u00eb m\u00eb shum\u00eb vitamina. B\u00ebni aktivitet fizik dhe gjum\u00eb t\u00eb mjaftuesh\u00ebm. Pastroni dhe dezinfektoni mjediset ku q\u00ebndroni<\/p>\n
Mbuloni hund\u00ebn dhe goj\u00ebn me nj\u00eb shami kur t\u00eb teshtini dhe kolliteni dhe hidheni m\u00eb pas n\u00eb vend t\u00eb sigurt<\/p>\n
Lani duart shpesh me uj\u00eb dhe sapun, ose p\u00ebrdorni solucione duarsh me alkool<\/p>\n
Mos prekni syt\u00eb, hund\u00ebn dhe goj\u00ebn me duar t\u00eb kontaminuar, pasi virusi p\u00ebrhapet n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb<\/p>\n
Pastroni dhe dezinfektoni sip\u00ebrfaqet dhe objektet q\u00eb mund t\u00eb jen\u00eb kontaminuar nga virusi<\/p>\n
Konsultohuni me mjekun p\u00ebr mjekimin me barna kund\u00ebr gripit, barnat merren vet\u00ebm me rekomandimin e mjekut;<\/p>\n
Medikamentet kund\u00ebr gripit nuk kan\u00eb efekt parandalues, mund t\u00eb p\u00ebrdoren vet\u00ebm n\u00ebse jeni t\u00eb s\u00ebmur\u00eb me grip dhe t\u00eb rekomanduara nga mjeku;<\/p>\n
Medikamente kund\u00ebr gripit duhet t\u00eb fillohen brenda 48 or\u00ebve t\u00eb para t\u00eb fillimit t\u00eb s\u00ebmundjes p\u00ebr t\u00eb pasur efektivitet t\u00eb lart\u00eb;<\/p>\n
Medikamente kund\u00ebr gripit mund ta b\u00ebjn\u00eb s\u00ebmundjen m\u00eb t\u00eb but\u00eb si dhe t\u00eb shkurtojn\u00eb koh\u00ebn e s\u00ebmundjes. Ato mund t\u00eb parandalojn\u00eb edhe komplikimet e r\u00ebnda q\u00eb mund t\u00eb vijn\u00eb nga gripi.<\/p>\n
Masat parandaluese p\u00ebr p\u00ebrhapjen e virusit t\u00eb gripit<\/p>\n
M\u00ebnyra m\u00eb efikase p\u00ebr parandalimin e virusit t\u00eb gripit sezonal \u00ebsht\u00eb vaksinimi me vaksin\u00ebn kund\u00ebr gripit.<\/p>\n
Vaksinimi mbron vet\u00eb personin dhe ndihmon n\u00eb parandalimin e p\u00ebrhapjes s\u00eb gripit.<\/p>\n
Vaksinimi kund\u00ebr gripit sezonal b\u00ebhet n\u00eb muajt tetor\u2013dhjetor por edhe gjat\u00eb t\u00ebr\u00eb sezonit t\u00eb dimrit.<\/p>\n
Efekti i vaksin\u00ebs fillon 1 deri 2 jav\u00eb pas marrjes dhe mbrojtja vazhdon rreth nj\u00eb vit pas vaksinimit. Instituti Komb\u00ebtar apelon te t\u00eb gjith\u00eb qytetar\u00ebt q\u00eb t\u00eb ken\u00eb kujdes ndaj gripit dhe t\u00eb gjitha virozave t\u00eb stin\u00ebs.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Nga 1 tetori 2018 deri m\u00eb sot, n\u00eb Institutin Komb\u00ebtar t\u00eb Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb Publike (IKSHP) jan\u00eb raportuar gjithsej 29.938 raste t\u00eb dyshimta n\u00eb grip (ILI), 4.719 raste ARI (Infeksion Respirator Akut) dhe 43 raste SARI (Infeksion i R\u00ebnd\u00eb Respirator Akut). Rastet raportohen nga t\u00eb gjitha komunat e Kosov\u00ebs. IKSHP thot\u00eb se num\u00ebr m\u00eb i madh i […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":34363,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-34459","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34459","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=34459"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/34459\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/34363"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=34459"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=34459"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=34459"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}