{"id":47613,"date":"2019-11-05T00:06:14","date_gmt":"2019-11-05T00:06:14","guid":{"rendered":"http:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=47613"},"modified":"2019-11-05T00:06:14","modified_gmt":"2019-11-05T00:06:14","slug":"mungese-e-grurit-ne-kosove-bujqit-thone-se-nuk-po-kane-fitim-ta-mbjellin","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/mungese-e-grurit-ne-kosove-bujqit-thone-se-nuk-po-kane-fitim-ta-mbjellin\/","title":{"rendered":"Munges\u00eb e grurit n\u00eb Kosov\u00eb, bujqit thon\u00eb se nuk po kan\u00eb fitim ta mbjellin"},"content":{"rendered":"<p>Bujq\u00ebsia edhe sot e k\u00ebsaj dite nuk e g\u00ebzon tretmanin q\u00eb duhet ta ket\u00eb. Edhe k\u00ebt\u00eb vit po vazhdon trendi i r\u00ebnies s\u00eb kultivimit t\u00eb grurit n\u00eb Kosov\u00eb.<\/p>\n<p>Bujqit ankohen p\u00ebr \u00e7mimin e ul\u00ebt. Mbjellja e grurit mund t\u00eb b\u00ebhet vet\u00ebm deri m\u00eb 10 n\u00ebntor, deklarojn\u00eb p\u00ebr KosovaPress, bujqit dhe njoh\u00ebsit e bujq\u00ebsis\u00eb.<\/p>\n<p>Njoh\u00ebsit e bujq\u00ebsis\u00eb apelojn\u00eb te fermer\u00ebt q\u00eb t\u00eb mbjellin sa m\u00eb shum\u00eb grurin, pasi Kosova nuk po arrin t\u00eb p\u00ebrmbush\u00eb nevojat e veta p\u00ebr konsum. Sipas tyre, k\u00ebta t\u00eb fundit duhet t\u00eb mobilizohen fort, pasi q\u00eb mbjellja e grurit mund t\u00eb b\u00ebhet vet\u00ebm deri m\u00eb 10 n\u00ebntor.<\/p>\n<p>Se ka r\u00ebn\u00eb interesimi i bujqve p\u00ebr kultivimin e grurit e thot\u00eb bujku Halim Hashani, p\u00ebr t\u00eb cilin mbjellja e k\u00ebsaj kulture bujq\u00ebsore \u00ebsht\u00eb duke u zvog\u00ebluar \u00e7doher\u00eb e m\u00eb shum\u00eb. P\u00ebr k\u00ebt\u00eb, ai thot\u00eb se po ndikojn\u00eb nj\u00eb mori faktor\u00ebsh.<\/p>\n<p>\u201cSivjet kemi mbjell me sasi m\u00eb t\u00eb vog\u00ebl sepse \u00e7mimi i grurit \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i ul\u00ebt dhe kushtet klimatike po ndikojn\u00eb, that\u00ebsia, po kemi shpenzime t\u00eb m\u00ebdha, k\u00ebshtu q\u00eb e kemi reduktu. Vitin e kaluar kemi mbjell\u00eb 2-3 her\u00eb m\u00eb shum\u00eb se tash\u2026 Sivjet i kam mbjell 4 hektar\u00eb, vjet i kam pasur 8, e do vjet m\u00eb par\u00eb i kam pasur 20 hektar\u00eb\u201d, tregon ai.<\/p>\n<p>N\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb bujqit e Kosov\u00ebs t\u00eb merren me kultivimin e grurit, sipas tij, duhet t\u00eb plot\u00ebsohen disa kushte.<\/p>\n<p>\u201cKishim k\u00ebrkuar naft\u00ebn me na e dh\u00ebn\u00eb m\u00eb lir\u00eb, me na subvencionuar edhe n\u00eb plehra dhe n\u00eb fara. Fara \u00ebsht\u00eb shum\u00eb shtrenjt\u00eb dhe jocil\u00ebsore, vjen e klasit t\u00eb tret\u00eb tek ne, nuk vjen e klas\u00ebs s\u00eb par\u00eb kurr\u00eb n\u00eb Kosov\u00eb, i shkruan q\u00eb jep rendiment, por nuk e jep kurr\u00eb at\u00eb rendiment\u201d, shton ai.<\/p>\n<p>Se rendimenti i sivjetm\u00eb i grurit ka qen\u00eb i ul\u00ebt, e thot\u00eb p\u00ebr KosovaPress edhe Tahir Tahiri, kryetar i Sindikat\u00ebs t\u00eb Bujqve t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>Ai tregon se k\u00ebt\u00eb vit nuk \u00ebsht\u00eb arritur t\u00eb sigurohen m\u00eb shum\u00eb se 15 p\u00ebrqind nevojat e buk\u00ebs, gj\u00eb q\u00eb shkakton s\u00ebrish var\u00ebsi nga importi.<\/p>\n<p>Sipas Tahirit, bujqit nuk duhet t\u00eb presin kushte ideale, pasi n\u00ebntori mund t\u00eb ket\u00eb reshje t\u00eb vazhdueshme dhe tu pamund\u00ebsoj\u00eb k\u00ebtyre t\u00eb fundit mbjelljen e tokave t\u00eb tyre.<\/p>\n<p>\u201cKemi informacione se diku rreth 5 p\u00ebrqind t\u00eb sip\u00ebrfaqeve t\u00eb planifikuara jan\u00eb mbjell\u00eb. Mir\u00ebpo, pjesa d\u00ebrrmuese e bujqve po presin kushte m\u00eb t\u00eb mira klimatike, po presin q\u00eb t\u00eb ket\u00eb t\u00eb reshura, q\u00eb t\u00eb ket\u00eb lag\u00ebshti n\u00eb arat q\u00eb mendojn\u00eb me mbjell\u00eb grurin. Un\u00eb iu them se edhe p\u00ebrkund\u00ebr k\u00ebsaj lag\u00ebshtie, ta mbjellin grurin patjet\u00ebr sepse ka rrezik me fillu t\u00eb reshurat e n\u00ebntorit dhe mos me u ndal fare. At\u00ebher\u00eb bujku nuk do t\u00eb mund t\u00eb hyj\u00eb n\u00eb ar\u00eb fare dhe k\u00ebshtu do t\u00eb d\u00ebshtoj\u00eb\u201d, shprehet ai.<\/p>\n<p>Profesori i Bujq\u00ebsis\u00eb, Imer Rusinovci i tha KosovaPress-it, se bujq\u00ebsia edhe sot e k\u00ebsaj dite nuk e g\u00ebzon tretmanin q\u00eb duhet ta ket\u00eb, sidomos n\u00eb prodhime strategjike si\u00e7 \u00ebsht\u00eb kultura e grurit.<\/p>\n<p>Ai thot\u00eb se duhet t\u00eb stimulohet produktiviteti i pun\u00ebs n\u00eb bujq\u00ebsin\u00eb primare dhe t\u00eb ket\u00eb indikator mat\u00ebs, teksa apelon te t\u00eb gjith\u00eb fermer\u00ebt q\u00eb kultivimit t\u00eb grurit t\u2019i qasen me seriozitetin m\u00eb t\u00eb madh, q\u00eb mbjelljet t\u00eb p\u00ebrfundojn\u00eb m\u00eb s\u00eb largu deri m\u00eb 10 n\u00ebntor.<\/p>\n<p>\u201cNeve na nevojitet nj\u00eb shkall\u00eb e madhe e mobilitetit n\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsi nga fermer\u00ebt, gjith\u00eb sh\u00ebrbimi ekstensionit ose k\u00ebshillimor dhe institucionet p\u00ebrkat\u00ebse q\u00eb t\u00eb monitorojn\u00eb, q\u00eb t\u00eb angazhohemi dhe t\u00eb ballafaqohemi sa m\u00eb tep\u00ebr me mbjellje sa m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb sip\u00ebrfaqeve kultivuese me k\u00ebt\u00eb kultur\u00eb strategjike q\u00eb po flasim p\u00ebr grurin, p\u00ebr faktin se ne nevojat ushqyese me k\u00ebt\u00eb artikull jetik q\u00eb \u00ebsht\u00eb buka nuk i plot\u00ebsojm\u00eb sa dhe si duhet dhe q\u00eb t\u00eb prolongojm\u00eb nj\u00eb import marramend\u00ebs q\u00eb b\u00ebhet me k\u00ebt\u00eb kultur\u00eb, e cila nuk justifikohet\u201d, thot\u00eb ai.<\/p>\n<p>Ai thekson se that\u00ebsia q\u00eb po mbret\u00ebron n\u00eb vend prolongon afatin e mbjelljes, porse apelon q\u00eb t\u00eb zbatohet mbjellja.<\/p>\n<p>Sipas tij, nuk ka asnj\u00eb arsye q\u00eb t\u00eb priten t\u00eb reshurat n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb q\u00eb t\u00eb zbatohen masat parap\u00ebrgatitore t\u00eb tok\u00ebs p\u00ebr mbjellje, pasi mund t\u00eb ket\u00eb prolongime t\u00eb gjata, ku p\u00ebrkeq\u00ebsimi i motit do t\u00eb pamund\u00ebsonte operacionin e mbjelljes.<\/p>\n<p>\u201cSip\u00ebrfaqet e planifikuara q\u00eb ishin vitin e kaluar nuk u realizuan pothuajse gjysma e tyre si pasoj\u00eb e ariditetit dhe k\u00ebt\u00eb vit Kosova do t\u00eb ket\u00eb s\u00ebrish import marramend\u00ebs p\u00ebr grur\u00eb dhe produktet e grurit, miell gruri etj., dhe konform k\u00ebsaj, mendoj q\u00eb k\u00ebt\u00eb vit n\u00ebse e kemi nj\u00eb shkall\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebsis\u00eb dhe t\u00eb mobilizimit n\u00eb teren, duksh\u00ebm mund ta reduktojm\u00eb importin q\u00eb t\u00eb kemi sa m\u00eb pak import p\u00ebr grur\u00eb, q\u00eb t\u00eb prodhojm\u00eb sa m\u00eb tep\u00ebr buk\u00eb nga arat tona\u2026 4:01 Un\u00eb apeloj, un\u00eb rekomandoj, te t\u00eb gjith\u00eb fermer\u00ebt n\u00eb nivel vendi, q\u00eb k\u00ebsaj mase t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme agroteknike t\u2019i qasen me seriozitetin m\u00eb t\u00eb madh, q\u00eb mbjelljet t\u00eb p\u00ebrfundojn\u00eb m\u00eb s\u00eb largu deri m\u00eb 10 n\u00ebntor, por n\u00eb mbjelljet e 10 dit\u00ebshit t\u00eb par\u00eb t\u00eb n\u00ebntorit t\u00eb shtohet sasia e repromaterialeve edhe e farave, edhe e plehrave p\u00ebr 10-25 p\u00ebrqind n\u00eb raport me norm\u00ebn e planifikuar\u201d, shprehet ai.<\/p>\n<p>Nd\u00ebrkaq n\u00eb Ministrin\u00eb e Bujq\u00ebsis\u00eb, Pylltaris\u00eb dhe Zhvillimit Rural thon\u00eb se deri m\u00eb tash \u00ebsht\u00eb mbjell\u00eb gjysma e sip\u00ebrfaqes s\u00eb planifikuar p\u00ebr kulturat bujq\u00ebsore.<\/p>\n<p>Isuf Cikaqi, drejtor i Politikave Bujq\u00ebsore n\u00eb MBPZhR, thot\u00eb se deri m\u00eb tash \u00ebsht\u00eb mbjell\u00eb 50 p\u00ebrqind e sip\u00ebrfaqes s\u00eb planifikuar, teksa shton se \u00ebsht\u00eb her\u00ebt t\u00eb flitet p\u00ebr rendimentin e grurit p\u00ebr vitin tjet\u00ebr.<\/p>\n<p>\u201cDeri m\u00eb tani, sipas informacioneve q\u00eb i kemi prej terrenit, \u00ebsht\u00eb mbjell\u00eb 50 p\u00ebrqind e sip\u00ebrfaqes s\u00eb planifikuar, e cila p\u00ebr k\u00ebt\u00eb vit \u00ebsht\u00eb 70-80 mij\u00eb hektar\u00eb, komplet me kulturat lav\u00ebrtare q\u00eb mbillen n\u00eb vjesht\u00eb. Nd\u00ebrkaq p\u00ebr rendiment \u00ebsht\u00eb her\u00ebt t\u00eb japim nj\u00eb konkludim\u201d, thot\u00eb ai.<\/p>\n<p>Kosova po p\u00ebrballet vazhdimisht me munges\u00eb t\u00eb grurit. Ndon\u00ebse me tok\u00eb t\u00eb p\u00eblleshme bujq\u00ebsore, bujqit ankohen se nuk kan\u00eb kushte t\u00eb favorshme p\u00ebr kultivimin e k\u00ebsaj kulture strategjike, nga e cila thon\u00eb se nuk po kan\u00eb fitim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Bujq\u00ebsia edhe sot e k\u00ebsaj dite nuk e g\u00ebzon tretmanin q\u00eb duhet ta ket\u00eb. Edhe k\u00ebt\u00eb vit po vazhdon trendi i r\u00ebnies s\u00eb kultivimit t\u00eb grurit n\u00eb Kosov\u00eb. Bujqit ankohen p\u00ebr \u00e7mimin e ul\u00ebt. Mbjellja e grurit mund t\u00eb b\u00ebhet vet\u00ebm deri m\u00eb 10 n\u00ebntor, deklarojn\u00eb p\u00ebr KosovaPress, bujqit dhe njoh\u00ebsit e bujq\u00ebsis\u00eb. Njoh\u00ebsit e [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":47614,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-47613","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47613","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=47613"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47613\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/47614"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=47613"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=47613"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=47613"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}