{"id":56051,"date":"2020-04-22T17:39:18","date_gmt":"2020-04-22T17:39:18","guid":{"rendered":"http:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=56051"},"modified":"2020-04-22T17:39:18","modified_gmt":"2020-04-22T17:39:18","slug":"raka-nese-sbejme-kujdes-vala-e-re-e-virusit-mund-te-jete-po-aq-e-keqe-sa-e-para","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/raka-nese-sbejme-kujdes-vala-e-re-e-virusit-mund-te-jete-po-aq-e-keqe-sa-e-para\/","title":{"rendered":"Raka: N\u00ebse s\u2019b\u00ebjm\u00eb kujdes, vala e re e virusit mund t\u00eb jet\u00eb po aq e keqe sa e para"},"content":{"rendered":"<p>Mikrobiologu Lul Raka ka th\u00ebn\u00eb se n\u00ebse qytetar\u00ebt nuk tregojn\u00eb kujdes dhe nuk respektojn\u00eb masat kund\u00ebr koronavirusit vala tjet\u00ebr e shp\u00ebrthimit mund t\u00eb jet\u00eb po aq e keqe sikur kjo e para.<\/p>\n<p>K\u00ebt\u00eb e ka th\u00ebn\u00eb si p\u00ebrgjigje t\u00eb pyetjes se a mund t\u00eb kthehet koronavirusi pas 4 majit, deri kur jan\u00eb n\u00eb fuqi masat e qeveris\u00eb p\u00ebr parandalim t\u00eb shp\u00ebrndarjes s\u00eb koronavirusit.<\/p>\n<p>N\u00eb nj\u00eb postim n\u00eb Facebook, Raka iu \u00ebsht\u00eb p\u00ebrgjigjur disa prej pyetjeve kryesore t\u00eb koh\u00ebs lidhur me pandemin\u00eb.<\/p>\n<p>Deri tash n\u00eb Kosov\u00eb jan\u00eb regjistruar 604 raste me Covid-19. 128 persona jan\u00eb sh\u00ebruar e 18 kan\u00eb vdekur.<\/p>\n<p>Shkrimi i plot\u00eb i Rak\u00ebs:<\/p>\n<p>1. A e kemi arritur pikun?<\/p>\n<p>Piku \u00ebsht\u00eb dita me numrin m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb rasteve. Ne e kemi pasur t\u00eb diel\u00ebn e kaluar me 79 raste. Uroj ta kemi kaluar. Numrat ditor\u00eb tregojn\u00eb numrin e t\u00eb infektuarve nga ata q\u00eb jan\u00eb testuar. Por, p\u00ebr \u00e7do rast aktiv (aktualisht kemi 458 raste aktive) kemi 5-10 raste tjera n\u00eb komunitet, t\u00eb cil\u00ebt nuk jan\u00eb testuar ende (2000-4000 raste).<\/p>\n<p>Rastet e regjistruara gjat\u00eb koh\u00ebs s\u00eb izolimit p\u00ebrkojn\u00eb me pacient\u00eb t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb infektuar 7-14 dit\u00eb m\u00eb her\u00ebt.<\/p>\n<p>2. A mund t\u00eb rikthehet koronavirusi pas 4 Majit?<\/p>\n<p>Po. Sigurisht. Epidemia nuk mbaron me 4 Maj. Singapori, q\u00eb ishte shembull i p\u00ebrballjes me koronavirus, k\u00ebto dit\u00eb sh\u00ebnoi 1426 raste t\u00eb reja n\u00eb val\u00ebn e dyt\u00eb. S\u00ebmundja u shfaq n\u00eb konvikt t\u00eb pun\u00ebtor\u00ebve, i cili ishte i mbingarkuar dhe pa masa adekuate higjienike. N\u00eb veri t\u00eb Kin\u00ebs, po ashtu, kishte raste t\u00eb reja.<\/p>\n<p>Pas 4 majit, nja 5-10 dit\u00eb m\u00eb von\u00eb mbase mund t\u00eb kemi nj\u00eb rritje t\u00eb leht\u00eb t\u00eb numrave. Por k\u00ebta duhet t\u00eb jen\u00eb t\u00eb menaxhuesh\u00ebm p\u00ebr kapacitetet tona ekzistuese sh\u00ebndet\u00ebsore. Po ashtu, duhet t\u00eb p\u00ebrgatitemi q\u00eb pas k\u00ebsaj kohe t\u00eb vazhdojm\u00eb t\u00eb testojm\u00eb rastet e reja, t\u2019i izolojm\u00eb dhe gjurmojm\u00eb kontaktet e tyre.<\/p>\n<p>Numri i personave t\u00eb ndjesh\u00ebm dhe imun\u00eb n\u00eb popullat\u00eb n\u00eb fund t\u00eb val\u00ebs s\u00eb par\u00eb e p\u00ebrcakton magnitud\u00ebn potenciale t\u00eb val\u00ebs pasuese.<\/p>\n<p>Por, n\u00ebse nuk respektohet distanca sociale dhe vazhdojm\u00eb grumbullimin sikur gjith\u00e7ka u kry, at\u00ebher\u00eb vala tjet\u00ebr mund t\u00eb jet\u00eb po aq e keqe si kjo e para.<\/p>\n<p>Segmentet vitale ekonomike parap\u00ebrgatiten p\u00ebr t\u00eb rifilluar pun\u00ebn bashk\u00eb me shtyllat kryesore buxhetore t\u00eb Kosov\u00ebs.<\/p>\n<p>3. Testimet?<\/p>\n<p>Faleminderit nga politikan\u00eb e analist\u00eb q\u00eb e zbuluan ujin e ngroht\u00eb dhe na udh\u00ebzuan se po u deshka t\u00eb b\u00ebjm\u00eb sa m\u00eb shum\u00eb teste. Rritja e numrit t\u00eb testeve \u00ebsht\u00eb drejtp\u00ebrdrejt\u00eb n\u00eb proporcion me numrin e testeve n\u00eb dispozicion. Thjesht, nuk ka teste edhe n\u00ebse kemi para p\u00ebr t\u2019i bler\u00eb sepse secili shtet shikon oborrin e vet n\u00eb k\u00ebt\u00eb dit\u00eb.<\/p>\n<p>4. \u00c7ka duhet t\u00eb plot\u00ebsojm\u00eb p\u00ebr leht\u00ebsim t\u00eb masave kufizuese?<\/p>\n<p>\u2022 P\u00ebrhapja e s\u00ebmundjes deri m\u00eb 4 Maj \u00ebsht\u00eb e kontrolluar nga autoritetet p\u00ebrgjegj\u00ebse<\/p>\n<p>\u2022 Ka kapacitete p\u00ebr zbulim, testim, izolim dhe trajtim t\u00eb \u00e7do rasti me COVID-19 dhe gjurmohet \u00e7do kontakt<\/p>\n<p>\u2022 Reziku i shp\u00ebrthimit menaxhohet n\u00eb institucione sh\u00ebndetsore dhe n\u00eb sht\u00ebpi t\u00eb pleq\u00ebve<\/p>\n<p>\u2022 N\u00eb vendet e posahapura t\u00eb pun\u00ebs ka masa parandaluese (distanc\u00eb, maska, mbulesa t\u00eb fytyr\u00ebs, dor\u00ebza, dezinfektim sip\u00ebrfaqesh).<\/p>\n<p>\u2022 Rreziku i importimit t\u00eb infeksioneve \u00ebsht\u00eb i menaxhuesh\u00ebm<\/p>\n<p>\u2022 Popullata \u00ebsht\u00eb plot\u00ebsisht e p\u00ebrfshir\u00eb n\u00eb zbatimin e normave t\u00eb reja t\u00eb sjelljes.<\/p>\n<p>5.Kur mbyllet zyrtarisht epidemia?<\/p>\n<p>28 dit\u00eb pas rezultatit negativ t\u00eb pacientit t\u00eb fundit t\u00eb v\u00ebrtetuar n\u00eb laborator.<\/p>\n<p>6.Deri kur do t\u00eb kemi masa t\u00eb lehta kufizuese?<\/p>\n<p>Deri sa t\u00eb kemi vaksin\u00ebn ose ndonj\u00eb ila\u00e7 t\u00eb aprovuar p\u00ebr trajtim.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Mikrobiologu Lul Raka ka th\u00ebn\u00eb se n\u00ebse qytetar\u00ebt nuk tregojn\u00eb kujdes dhe nuk respektojn\u00eb masat kund\u00ebr koronavirusit vala tjet\u00ebr e shp\u00ebrthimit mund t\u00eb jet\u00eb po aq e keqe sikur kjo e para. K\u00ebt\u00eb e ka th\u00ebn\u00eb si p\u00ebrgjigje t\u00eb pyetjes se a mund t\u00eb kthehet koronavirusi pas 4 majit, deri kur jan\u00eb n\u00eb fuqi masat [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":56033,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-56051","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/56051","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=56051"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/56051\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/56033"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=56051"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=56051"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=56051"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}