{"id":62140,"date":"2020-07-16T14:35:52","date_gmt":"2020-07-16T14:35:52","guid":{"rendered":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=62140"},"modified":"2020-07-16T14:35:52","modified_gmt":"2020-07-16T14:35:52","slug":"bojkoti-i-reklamimit-perballe-gjuhes-se-urrejtjes-ne-rrjete-sociale","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/bojkoti-i-reklamimit-perballe-gjuhes-se-urrejtjes-ne-rrjete-sociale\/","title":{"rendered":"Bojkoti i reklamimit p\u00ebrball\u00eb gjuh\u00ebs s\u00eb urrejtjes n\u00eb rrjete sociale"},"content":{"rendered":"<p>Gjuha e urrejtjes, dezinformimi, p\u00ebrdorimi i madh i gjuh\u00ebs q\u00eb nxit dhun\u00ebn n\u00eb rrjete sociale kan\u00eb qen\u00eb dhe vazhdojn\u00eb t\u00eb jen\u00eb probleme t\u00eb m\u00ebdha sikurse n\u00eb vendin ton\u00eb, mir\u00ebpo edhe n\u00eb shtetet m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha dhe m\u00eb demokratike t\u00eb bot\u00ebs si\u00e7 jan\u00eb Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs.<br \/>\nSikurse asnj\u00ebher\u00eb m\u00eb par\u00eb, m\u00eb 17 qershor n\u00eb SHBA nga nj\u00eb bashkim i disa qytetar\u00ebve dhe disa organizatave jo-qeveritare u fillua nj\u00eb nism\u00eb e quajtur #StopHateForProfit, pra, ndalimi i urrejtjes p\u00ebr p\u00ebrfitime pik\u00ebrisht n\u00eb rrjete sociale.<\/p>\n<p> Instagram dhe Facebook kan\u00eb marr\u00eb kritika nga shum\u00eb kompani, brende dhe biznese t\u00eb ndryshme se si nuk kan\u00eb mundur t\u00eb kontrollojn\u00eb p\u00ebrhapjen e shfrenuar t\u00eb gjuh\u00ebs s\u00eb urrejtjes dhe dezinformatave.<\/p>\n<p>#StopHateForProfit d\u00ebshiron t\u00eb dergoj\u00eb nj\u00eb mesazh t\u00eb fuqish\u00ebm te rrjetet sociale dhe ai \u00ebsht\u00eb si vijon: \u201cFitimet e juaja nuk do t\u00eb vlejn\u00eb kurr\u00eb p\u00ebr t\u00eb promovuar urrejtje, fanatiz\u00ebm, raciz\u00ebm, antisemitiz\u00ebm dhe dhun\u00eb\u201d.<br \/>\nKjo kampanj\u00eb mori v\u00ebmendje shum\u00eb t\u00eb madhe sa edhe kompani e brende m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha t\u00eb bot\u00ebs: Coca-Cola, Microsoft dhe Starbucks jan\u00eb bashkuar m\u00eb q\u00ebllimin e vet\u00ebm  t\u00eb ndalimit t\u00eb p\u00ebrdorimit t\u00eb gjuh\u00ebs s\u00eb urrejtjes. K\u00ebto kompani kan\u00eb bojkotuar reklamimin e tyre n\u00ebp\u00ebr rrjetet sociale t\u00eb lartp\u00ebrmendura, me \u00e7\u2019rast humbjet p\u00ebr pronarin e Facebook, Mark Zuckerberg ve\u00e7se kan\u00eb filluar. Zuckerberg ka humbur pak m\u00eb shum\u00eb se 7 miliard\u00eb dollar\u00eb pasi q\u00eb k\u00ebsaj kampanje i\u2019u bashkua edhe kompania e madhe Unilever.<br \/>\nQ\u00ebllimi i kampanj\u00ebs<\/p>\n<p> #StopHateForProfit ka t\u00eb b\u00ebj\u00eb edhe m\u00eb p\u00ebrfshirjen e fshirj\u00ebs s\u00eb postimeve t\u00eb politikan\u00ebve t\u00eb cil\u00ebt shkelin rregullat e Facebook-ut. S\u00eb fundmi, Mark dhe ekipi i tij kan\u00eb fshir\u00eb nj\u00eb postim t\u00eb presidentit amerikan, Donald Trump: postimi p\u00ebrmbante nj\u00eb simbol t\u00eb p\u00ebrdorur nga nazist\u00ebt gjat\u00eb Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore, simbol q\u00eb kishte t\u00eb b\u00ebj\u00eb me klasifikimin e t\u00eb burgosurve politik n\u00eb at\u00eb koh\u00eb.<\/p>\n<p>Pra, k\u00ebshtu Facebook gjithashtu ka zgjeruar definicionin e \u201chate speech\u201d, duke shtuar pikat, se asnj\u00eb reklam\u00eb nuk do t\u00eb lejohet n\u00ebse etiketojn\u00eb nj\u00eb demografik tjet\u00ebr si t\u00eb rreziksh\u00ebm.<br \/>\nN\u00eb nj\u00eb takim t\u00eb cilin e kishin pasur organizatat e ndryshme me t\u00eb, Zuckerberg b\u00ebri t\u00eb ditur p\u00ebr t\u00eb gjith\u00ebse \u201cnuk ka p\u00ebrjashtime p\u00ebr asnj\u00eb politikan n\u00eb politikat e mia t\u00eb p\u00ebrzgjedhura\u201d<\/p>\n<p>Kryeshefi ekzekutiv i Komisionit t\u00eb Pavarur t\u00eb Mediave, Luan Latifi, komenton k\u00ebto zvhillime n\u00eb kontekstin e Kosov\u00ebs.<br \/>\n\u201cMeqen\u00ebse edhe bizneset tona kan\u00eb investuar n\u00eb reklamimin e tyre n\u00eb platform\u00ebn Facebook, e duke par\u00eb se s\u00eb fundmi se gjuha e urrejtj\u00ebs n\u00eb k\u00ebt\u00eb platform\u00eb ka filluar t\u00eb ashp\u00ebrsohet mes politikan\u00ebve dhe p\u00ebrkrah\u00ebsve t\u00eb tyre (p\u00ebr fat t\u00eb mir\u00eb nuk \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e theksuar gjuha e urrejtjes mes grupeve religjioze dhe etnike, p\u00ebrmes s\u00eb ciles do t\u00eb shkaktoheshin trazira sociale \u2013 p.sh. sikurse ngjarjet e 17 marsit 2004 n\u00eb Kosov\u00eb) \u00ebsht\u00eb mir\u00eb q\u00eb t\u00eb nd\u00ebrmirren masat e duhura me koh\u00eb, q\u00eb t\u00eb parandalojn\u00eb \u00e7do mund\u00ebsi q\u00eb e v\u00eb n\u00eb kontroll\u00eb prezenc\u00ebn\/evitimin e gjuh\u00ebs s\u00eb urrejtj\u00ebs edhe n\u00eb vendin ton\u00eb\u201d.<br \/>\nAi beson se bizneset tona duhet t\u2019i  bashkangjiten k\u00ebsaj kampanje, dhe gjithashtu mediat tona duhet t\u00eb transmetojn\u00eb aktivitete rreth kampanj\u00ebs n\u00eb fjal\u00eb, pasi q\u00eb ato do t\u00eb kishin ndikim edhe n\u00eb vet\u00ebdij\u00ebsimin e qytetar\u00ebve mbi ndikimet negative q\u00eb ka gjuha e urrejtjes.<\/p>\n<p>\u201cRregullimi i platformave online jan\u00eb probleme globale p\u00ebr fush\u00ebn e rregullimit t\u00eb mediave, por ligji p\u00ebr fyerje dhe shpifje megjithat\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mekaniz\u00ebm q\u00eb institucionet i adresojn\u00eb dhe trajtojn\u00eb rastet q\u00eb kan\u00eb t\u00eb b\u00ebjn\u00eb me gjuhen e urrejtjes\u201d.<br \/>\nNj\u00eb zgjidhje t\u00eb cil\u00ebn Latifi e mendon si t\u00eb duhur\u00ebn \u00ebsht\u00eb p\u00ebrfshirja m\u00eb e madhe e edukimit medial.<br \/>\n\u201cEdukimi medial \u00ebsht\u00eb nj\u00eb form\u00eb tjet\u00ebr q\u00eb edhe n\u00eb Kosov\u00eb ka filluar t\u00eb aplikohet, edhe pse jemi akoma n\u00eb faz\u00eb t\u00eb hershme. Pra,  p\u00ebrmes edukimit medial qytetar\u00ebve iu mund\u00ebsohet t\u00eb identifikojn\u00eb se cilat jan\u00eb ato media q\u00eb ata duhet t\u2019iu besojn\u00eb. Mendoj se t\u00eb gjitha mediat, e n\u00eb ve\u00e7anti ato online, duhet t\u2019i bashkangjiten k\u00ebsaj fushate p\u00ebr t\u00eb ndaluar m\u00ebnyren e paraqitj\u00ebs s\u00eb gjuh\u00ebs s\u00eb urrejtjes duke e v\u00ebn\u00eb k\u00ebshtu interesin publik mbi at\u00eb personal, sepse pasojat q\u00eb mund t\u00eb shkaktohen nga gjuha e urrejtjes jan\u00eb shum\u00eb t\u00eb rrezikshme (s\u00eb fundmi e kemi rastin n\u00eb Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs ndaj vrasj\u00ebs s\u00eb George Floyd), ku gjuha e urrejtjes me motive raciste pothuajse e ka destabilizuar gjith\u00eb rendin publik\u201d, p\u00ebrfundon Latifi.<\/p>\n<p>I t\u00eb njejtit mendim mbi p\u00ebrfshirjen e bizneseve shqiptare n\u00eb k\u00ebt\u00eb kampanj\u00eb \u00ebsht\u00eb edhe Granit Mavriqi, njoh\u00ebs i rrjeteve sociale.<br \/>\n\u201cSa m\u00eb shum\u00eb kompani q\u00eb i bashkohen k\u00ebsaj thirrje p\u00ebr bojkot t\u00eb kampanjave reklamuese n\u00eb rrjetet sociale q\u00eb menaxhoh\u00ebn nga Facebook aq m\u00eb shum\u00eb kjo do i shtynte drejtuesit e k\u00ebsaj kompanije q\u00eb t\u00eb ndryshojn\u00eb p\u00ebr t\u00eb mir\u00eb n\u00eb lidhje m\u00eb politikat e tyre t\u00eb p\u00ebrdorimit. Kjo do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb n\u00ebse i bashkohen edhe bizneset nga Kosova k\u00ebsaj thirrje kjo do t\u00eb ishte nj\u00eb gj\u00eb e mir\u00eb,  mir\u00eb po ky bojkot asnj\u00ebher\u00eb nuk mund t\u00eb jet\u00eb permanent pasi q\u00eb shum\u00eb biznese n\u00eb Kosov\u00eb dhe n\u00eb bot\u00eb 100% t\u00eb reklamave t\u00eb tyre i lansojne vet\u00ebm n\u00eb Facebook dhe Instagram. Nj\u00eb bojkot permanent do t\u00eb \u00e7oj\u00eb drejt falimentimit t\u00eb k\u00ebtyre bizneseve\u201d.<\/p>\n<p>Mavriqi konsideron se gazetat online n\u00eb Kosov\u00eb burim t\u00eb shikimeve dhe p\u00ebrfitimeve e kan\u00eb vet\u00ebm nj\u00eb rrjet social dhe ai \u00ebsht\u00eb pik\u00ebrisht Facebook. Ndalimi i reklamimit n\u00eb k\u00ebt\u00eb rrjet social do t\u2019i kthehej n\u00eb boomerang p\u00ebr t\u00eb keq te k\u00ebto gazeta. Rrjedhimisht, sipas tij, gazetat online n\u00eb Kosov\u00eb e kan\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb t\u2019i bashkohen k\u00ebsaj thirrje p\u00ebr bojkot.<br \/>\n\u201cDeri m\u00eb tani nuk kam hasur ndonj\u00eb biznes n\u00eb Kosov\u00eb t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb bashkuar n\u00eb k\u00ebt\u00eb thirrje\u201d.<br \/>\nSe sa serioze \u00ebsht\u00eb kjo kampanj\u00eb tregon edhe numri prej 750 kompanive q\u00eb i jan\u00eb bashkuar k\u00ebsaj nisme qytetare. New York Times sjell nj\u00eb list e cila p\u00ebrmban emrat e disa bizneseve, brendeve e kompanive t\u00eb njohur q\u00eb i jan\u00eb bashkuar k\u00ebsaj kampanje: Adidas dhe Reebok,  Aviva, Beam Suntory, Best Buy, Birchbox, The Body Shop, Boston Beer Company, Campbell Soup Company, Chipotle, Chobani, Clif Bar &#038; Company, The Clorox Company, Coca-Cola, ConAgra, Consumer Reports, CVS Health, Daimler, Denny\u2019s, Diageo, Dunkin\u2019, Eddie Bauer, Edgewell Personal Care, Fossil, Ford, Hershey\u2019s, HP, Honda America, JanSport, The J.M. Smucker Company, Kimberly-Clark, Kind Snacks, Lego, Levi Strauss &#038; Company, Lululemon, Madewell, Mars Inc, Microsoft, The North Face, Patagonia, Patreon, Pfizer, Puma, REI, SAP, Sesame Workshop, Southern Poverty Law Center, Starbucks, Surfrider Foundation, Target, Truth Initiative, Unilever, Vans, Verizon, The Volkswagen Group, White Castle, Signet Jewelers.<br \/>\nSipas pun\u00ebtorit  t\u00eb marketing, Luigj Uka konsideron se sado q\u00eb kjo duket si ide e mir\u00eb, iniciativa p\u00ebr bojkotim \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e d\u00ebmshme p\u00ebr biznese, p\u00ebrderisa ka audienc\u00eb shum\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb to.<\/p>\n<p>\u201cMendoj q\u00eb kampanja duhet t\u00eb fokusohet q\u00eb t\u00eb ket\u00eb ligje dhe rregulla t\u00eb cilat i d\u00ebnojn\u00eb promovimet e tilla si dhun\u00eb e urrejtje e jo bojkotim t\u00eb atij tregu\u201d, thot\u00eb ai.<br \/>\nUka beson fuqish\u00ebm se pavar\u00ebsisht politikave qe mund t\u2019i ken\u00eb ndjekur Facebook dhe Instagram, ato kan\u00eb ofruar mund\u00ebsi t\u00eb nivelit t\u00eb lart\u00eb t\u00eb promovimit t\u00eb ideve dhe bizneseve dhe jan\u00eb b\u00ebr\u00eb t\u00eb pa shmangshme.<\/p>\n<p>\u201cAty ku ka audienc\u00eb aty duhet edhe reklamuar, p\u00ebrderisa nuk ka di\u00e7ka q\u00eb i z\u00ebvend\u00ebson k\u00ebto platforma at\u00ebher\u00eb \u00ebsht\u00eb humbje e madhe p\u00ebr \u00e7do kompani q\u00eb i bashkohet k\u00ebsaj kampanje. P.SH n\u00ebse 10 kompani shfryt\u00ebzojn\u00eb hap\u00ebsirat reklamuese t\u00eb \u2018X\u2019 ku ndodhet 10 milion\u00eb audienc\u00eb, dhe n\u00eb nd\u00ebr koh\u00eb 5 nga to largohen p\u00ebr motive t\u00eb ndryshme, at\u00ebher\u00eb ato q\u00eb kan\u00eb mbetur marrin dy here m\u00eb shum\u00eb audience, d.m.th. p\u00ebrfitojn\u00eb shum\u00ebfish\u201d, thot\u00eb ai.<br \/>\nOrganizator\u00ebt e bojkotit kan\u00eb nisur k\u00ebt\u00eb nism\u00eb me shpres\u00ebn se mbajtja e presionit t\u00eb kufizuar n\u00eb nj\u00eb muaj (bojkot) do t\u00eb vepronte si nj\u00eb mekaniz\u00ebm formues dhe k\u00ebshtu do ta shtyente Facebook-un t\u00eb b\u00ebj\u00eb ndryshime t\u00eb shpejta. Kjo organizat\u00eb kishte 10 k\u00ebrkesa specifike, midis tyre instalimi i nj\u00eb ekzekutivi t\u00eb nivelit t\u00eb lart\u00eb m\u00eb ekspertiz\u00eb p\u00ebr t\u00eb drejtat civile, q\u00eb do t\u00eb b\u00ebnte verifikimin e fakteve t\u00eb fjalimeve s\u00eb politikan\u00ebve dhe krijimin e pikave t\u00eb kontaktit njer\u00ebzor p\u00ebr p\u00ebrdoruesit e Facebook-ut q\u00eb p\u00ebrjetojn\u00eb ngacmime t\u00eb bazuara n\u00eb identitet.<\/p>\n<p>\u00c7far\u00eb n\u00ebnkupton p\u00ebrfshirja e nj\u00eb ekzekutivi t\u00eb nivelit t\u00eb lart\u00eb? Pra, p\u00ebrm\u00ebs k\u00ebtij ekzekutivi t\u00eb sigurohet q\u00eb politikat e nj\u00eb kompanie t\u00eb \u00e7far\u00ebdoshme t\u00eb mos jen\u00eb kontribuese n\u00eb raciz\u00ebm dhe radikaliz\u00ebm.<\/p>\n<p>Tani duke pasur parasysh n\u00eb koh\u00ebn t\u00eb cil\u00ebn jemi, takimi m\u00ebs kompanive dhe shefave t\u00eb Facebook do t\u00eb ndodh online dhe aty kompanit\u00eb, reklamuesit dhe agjensit\u00eb e ndryshme ve\u00e7se tani po negociojn\u00eb me zyrtar\u00ebt e lart\u00eb t\u00eb Facebook, ndon\u00ebse shprehen se nuk jan\u00eb t\u00eb impresionuar gjithaq me premtimet q\u00eb po u ofron Zuckerberg.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Gjuha e urrejtjes, dezinformimi, p\u00ebrdorimi i madh i gjuh\u00ebs q\u00eb nxit dhun\u00ebn n\u00eb rrjete sociale kan\u00eb qen\u00eb dhe vazhdojn\u00eb t\u00eb jen\u00eb probleme t\u00eb m\u00ebdha sikurse n\u00eb vendin ton\u00eb, mir\u00ebpo edhe n\u00eb shtetet m\u00eb t\u00eb m\u00ebdha dhe m\u00eb demokratike t\u00eb bot\u00ebs si\u00e7 jan\u00eb Shtetet e Bashkuara t\u00eb Amerik\u00ebs. Sikurse asnj\u00ebher\u00eb m\u00eb par\u00eb, m\u00eb 17 qershor n\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":62141,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-62140","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62140","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=62140"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62140\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/62141"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=62140"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=62140"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=62140"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}