Nj\u00eb studim mbi rolin e lajmeve t\u00eb rreme n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor, i prezantuar n\u00eb Parlamentin Europian (PE) thot\u00eb se fenomeni i dezinformimit n\u00eb Kosov\u00eb ka pasur implikime t\u00eb drejtp\u00ebrdrejta politike q\u00eb shkaktuan edhe r\u00ebnien e Qeveris\u00eb s\u00eb Albin Kurtit.<\/p>\n
\u201cVet\u00eb koalicioni ishte jet\u00ebshkurt\u00ebr dhe u rrezua nga nj\u00eb operacioni dezinformues amerikan\u201d, thuhet n\u00eb studimin e publikuar, i cili u b\u00eb nga disa autor\u00eb evropian\u00eb, t\u00eb porositur p\u00ebr nevojat e Komitetit t\u00eb Politik\u00ebs s\u00eb Jashtme t\u00eb PE (AFET).<\/p>\n
Ky studim tregon p\u00ebr trendet dhe modelet kryesore t\u00eb dezinformatave dhe luft\u00ebn kund\u00ebr dezinformatave n\u00eb gjith\u00eb rajonin n\u00eb periudh\u00ebn nga viti 2018 deri m\u00eb 2020.<\/p>\n
Dokumenti shpjegon angazhimin e presidentit t\u00eb Shteteve t\u00eb Bashkuara, Donald Trump dhe em\u00ebrimin e t\u00eb d\u00ebrguarit t\u00eb tij t\u00eb posa\u00e7\u00ebm p\u00ebr bisedimet nd\u00ebrmjet Serbis\u00eb dhe Kosov\u00ebs, Richard Grenell.<\/p>\n
\u201cI frustruar nga ajo q\u00eb ai e pa si penges\u00eb nga kryeministri i Kosov\u00ebs, Albin Kurti, ambasadori Grenell si duket aranzhoi q\u00eb senatori David Perude dhe djalin e presidentit amerikan, Donald Trump Jr. t\u00eb b\u00ebnin nj\u00eb deklarat\u00eb n\u00eb Twitter q\u00eb sugjeronte se trupat amerikane do t\u00eb t\u00ebrhiqeshin nga Kosova. Ambasadori Grenell vazhdoi ta mbante k\u00ebt\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim \u2013 i cili nuk ishte b\u00ebr\u00eb nga asnj\u00eb zyrtar amerikan \u2013 n\u00eb negociatat me partner\u00ebt e koalicionit t\u00eb Kurtit, duke b\u00ebr\u00eb q\u00eb t\u00eb ngrihej nj\u00eb mocion mosbesimi q\u00eb rr\u00ebzoi Qeverin\u00eb Kurti. Kjo l\u00ebvizje gjer\u00ebsisht \u00ebsht\u00eb d\u00ebnuar n\u00eb Evrop\u00eb, p\u00ebrfshir\u00eb edhe p\u00ebrmes nj\u00eb demarshi t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebt t\u00eb ambasador\u00ebve t\u00eb Franc\u00ebs dhe Gjermanis\u00eb n\u00eb Prishtin\u00eb. Ky shembull tregon se si nj\u00eb aktor i huaj ishte n\u00eb gjendje t\u00eb prodhonte nj\u00eb k\u00ebrc\u00ebnim krejt\u00ebsisht t\u00eb trilluar dhe n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb shtynte drejt ndryshimit t\u00eb qeveris\u00eb\u201d, thuhet n\u00eb studim.<\/p>\n
M\u00eb 20 prill, teksa ishte kryeminist\u00ebr n\u00eb detyr\u00eb, Albin Kurti, gjat\u00eb nj\u00eb konference online p\u00ebr mediat nd\u00ebrkomb\u00ebtare deklaroi se mocionin e mosbesimit LDK-ja e kishte b\u00ebr\u00eb n\u00eb koordinim me Grenellin, duke argumentuar se qeveria e tij u rr\u00ebzua vet\u00ebm pse Grenellit po i ngutet \u201cq\u00eb t\u00eb n\u00ebnshkruaj\u00eb marr\u00ebveshje me Serbin\u00eb\u201d.<\/p>\n
Sipas pretendimeve n\u00eb k\u00ebt\u00eb dokument, t\u00eb cilat jan\u00eb b\u00ebr\u00eb sipas analiz\u00ebs s\u00eb mediave sociale, si mediat ashtu edhe politikan\u00ebt u p\u00ebrfshin n\u00eb k\u00ebt\u00eb fushat\u00eb, t\u00eb cil\u00ebn studimi i identifikon si \u201ckanale kryesore t\u00eb dezinformimit n\u00eb Kosov\u00eb\u201d. N\u00eb dokument p\u00ebrmenden media t\u00eb caktuara me ndikim n\u00eb Kosov\u00eb, si dhe kryetari i Lidhjes Demokratike t\u00eb Kosov\u00ebs, Isa Mustafa, dhe (tani ish) kryetari i Partis\u00eb Demokratike t\u00eb Kosov\u00ebs, Kadri Veseli.<\/p>\n
\u201cMesazhet n\u00eb rrjetet sociale q\u00eb vinin nga Mustafa dhe Veseli, posa\u00e7\u00ebrisht kan\u00eb nxitur mashtrimin e afer\u00ebs Grenell\u201d, thuhet n\u00eb dokument.<\/p>\n
Autor\u00ebt e studimit pretendojn\u00eb se \u00e7\u00ebshtja e Kosov\u00ebs ilustron m\u00eb s\u00eb miri kompleksitetin e fenomenit lajmeve t\u00eb rreme dhe se ky \u00ebsht\u00eb nj\u00eb rast i rrall\u00eb ku ky \u201crezultat politik mund t\u00eb atribuohet drejtp\u00ebrdrejt keqinformim\u201d.<\/p>\n
M\u00eb 25 mars, Kuvendi i Kosov\u00ebs me 82 vota rr\u00ebzoi Qeverin\u00eb Kurti pas mocionit t\u00eb ngritur nga partnerja e koalicionit, Lidhja Demokratike e Kosov\u00ebs.
\nLDK-ja argumentoi se deri te mocioni erdhi p\u00ebr shkak t\u00eb pozicionimit \u201cjokonstruktiv\u201d t\u00eb Kurtit karshi partner\u00ebve, n\u00eb ve\u00e7anti SHBA-s\u00eb.<\/p>\n
Qeveria Kurti ishte zgjedhur m\u00eb 3 shkurt.<\/p>\n
Dezinformimi, \u201cepidemi n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor\u201d<\/p>\n
N\u00eb studim thuhet se dezinformimi \u00ebsht\u00eb pjes\u00eb epidemike n\u00eb politik\u00ebn n\u00eb gjith\u00eb rajonin e Ballkanit Per\u00ebndimor, \u201cpa p\u00ebrjashtim\u201d. Megjithat\u00eb, ky dezinformim, sipas studimit, diskutohet shpesh n\u00eb kontekstin e k\u00ebrc\u00ebnimeve nga jasht\u00eb karshi funksionimit t\u00eb qeverisjeve dhe demokracis\u00eb. Ky studim tregon se megjithat\u00eb, p\u00ebr k\u00ebt\u00eb, aktor\u00ebt e huaj nuk jan\u00eb fajtor\u00ebt kryesor\u00eb p\u00ebr k\u00ebt\u00eb gj\u00eb. Shumica e njer\u00ebzve dhe organizatave q\u00eb prodhojn\u00eb dhe shp\u00ebrndajn\u00eb lajme t\u00eb rreme jan\u00eb brenda vet\u00eb shteteve t\u00eb Ballkanit.<\/p>\n
N\u00eb shtetet \u2013 si\u00e7 \u00ebsht\u00eb Serbia dhe Mali i Zi \u2013 ku politika dominohet nga nj\u00eb grup i vet\u00ebm, dezinformimi ka t\u00eb ngjar\u00eb t\u00eb ndjek\u00eb \u201clinj\u00ebn e partis\u00eb\u201d, duke i sh\u00ebrbyer interesave t\u00eb t\u00eb pushtetshm\u00ebve dhe duke minuar opozit\u00ebn.<\/p>\n
N\u00eb mjedise m\u00eb garuese politike \u2013 si\u00e7 \u00ebsht\u00eb Kosova, Shqip\u00ebria dhe deri diku edhe Maqedonia e Veriut \u2013 studimi thot\u00eb se dezinformimi tenton t\u00eb p\u00ebrdoret n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb oportuniste nga t\u00eb gjitha pal\u00ebt, duke ndjekur q\u00ebllime afatshkurtra dhe afatgjate.<\/p>\n
N\u00eb Shqip\u00ebri, dezinformimi gjendet kudo n\u00eb gar\u00ebn e brendshme politike, por p\u00ebrpjekjet jan\u00eb p\u00ebrgjith\u00ebsisht oportuniste dhe fushatat dezinformuese jan\u00eb afatshkurtra. Studimi nxjerr n\u00eb pah se ka pak prova q\u00eb d\u00ebshmoj\u00eb se ka pasur p\u00ebrpjekje t\u00eb aktor\u00ebve t\u00eb jasht\u00ebm q\u00eb t\u00eb ndikojn\u00eb n\u00eb politik\u00ebn e brendshme shqiptare.<\/p>\n
Ndasit\u00eb e thella etnike ose sektare \u2013 si n\u00eb Bosnj\u00eb e Hercegovin\u00eb dhe Maqedoni t\u00eb Veriut \u2013 kan\u00eb nxitur fushata t\u00eb dezinformimit dhe ksenofobis\u00eb nga aktor\u00eb vendas dhe t\u00eb huaj, theksohet n\u00eb studim.<\/p>\n
N\u00eb Maqedonin\u00eb e Veriut, ndryshimi i qeveris\u00eb s\u00eb fundmi, ka b\u00ebr\u00eb q\u00eb dezinformimi t\u00eb largohet nga mediat kryesore dhe shtetit, por megjithat\u00eb dezinformimi mbetet forc\u00eb e fuqishme q\u00eb shtremb\u00ebron politik\u00ebn e brendshme. Dezinformimi ka qen\u00eb krucial sa i p\u00ebrket pjes\u00ebmarrjes s\u00eb qytetar\u00ebve n\u00eb referendumin e mbajtur p\u00ebr ndryshimin e emrit t\u00eb shtetit.<\/p>\n
Kur sovraniteti i qeveris\u00eb \u00ebsht\u00eb i ri apo \u00ebsht\u00eb i sfiduar \u2013 si\u00e7 \u00ebsht\u00eb n\u00eb rastin e Bosnj\u00eb e Hercegovin\u00ebs, Kosov\u00ebs, Maqedonis\u00eb s\u00eb Veriut dhe deri diku n\u00eb Mal t\u00eb Zi \u2013 politikat jan\u00eb ve\u00e7an\u00ebrisht t\u00eb ndjeshme ndaj nd\u00ebrhyrjeve t\u00eb motivuara nga gjeopolitika.<\/p>\n
Si aktor\u00ebt e brendsh\u00ebm, ashtu edhe ata t\u00eb jasht\u00ebm kan\u00eb p\u00ebrdorur dezinformimin p\u00ebr t\u00eb minuar kredibilitetin e Bashkimit Evropian n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor, duke amplifikuar dhe manipuluar ndarjet ekzistuese nd\u00ebrmjet \u201cidealist\u00ebve t\u00eb BE-s\u00eb (t\u00eb cil\u00ebt jan\u00eb t\u00eb p\u00ebrkushtuar p\u00ebr identitetin evropian t\u00eb shtetit t\u00eb tyre) dhe \u201crealist\u00ebve t\u00eb BE-s\u00eb\u201d (t\u00eb cil\u00ebt mund t\u00eb mos e kund\u00ebrshtojn\u00eb integrimin n\u00eb BE, por nuk besojn\u00eb se kjo gj\u00eb mund t\u00eb ndodh\u00eb). P\u00ebrderisa Kina dhe Turqia, q\u00eb t\u00eb dyja k\u00ebto shtete jan\u00eb aktive n\u00eb k\u00ebt\u00eb fush\u00eb, p\u00ebrpjekjet p\u00ebr t\u00eb diskredituar BE-n\u00eb donimohen nga Rusia, q\u00eb ka nj\u00eb infrastruktur\u00eb t\u00eb madhe n\u00eb manipulimin media n\u00eb gjith\u00eb rajonin.<\/p>\n
Pandemia COVID-19 ka siguruar nj\u00eb terren p\u00ebr dezinformatat. Qeverit\u00eb n\u00eb mbar\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor jan\u00eb p\u00ebrpjekur q\u00eb t\u00eb falsifikojn\u00eb rastet me koronavirus apo m\u00ebnyr\u00ebn se si po e menaxhojn\u00eb pandemin\u00eb, nd\u00ebrsa t\u00eb tjer\u00ebt kan\u00eb injektuar n\u00eb opinion lajme t\u00eb rreme q\u00eb i kan\u00eb d\u00ebgjuar. P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, Kina dhe nj\u00eb mas\u00eb m\u00eb t\u00eb vog\u00ebl edhe Rusia, e kan\u00eb p\u00ebrdorur pandemin\u00eb si nj\u00eb mund\u00ebsi p\u00ebr t\u00eb rritur ndikimin e tyre n\u00eb rajon, n\u00eb kurriz t\u00eb BE-s\u00eb, thuhet n\u00eb studim.\/REL\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Nj\u00eb studim mbi rolin e lajmeve t\u00eb rreme n\u00eb Ballkanin Per\u00ebndimor, i prezantuar n\u00eb Parlamentin Europian (PE) thot\u00eb se fenomeni i dezinformimit n\u00eb Kosov\u00eb ka pasur implikime t\u00eb drejtp\u00ebrdrejta politike q\u00eb shkaktuan edhe r\u00ebnien e Qeveris\u00eb s\u00eb Albin Kurtit. \u201cVet\u00eb koalicioni ishte jet\u00ebshkurt\u00ebr dhe u rrezua nga nj\u00eb operacioni dezinformues amerikan\u201d, thuhet n\u00eb studimin e […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":70209,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-70208","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70208","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=70208"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/70208\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/70209"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=70208"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=70208"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=70208"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}