{"id":85023,"date":"2021-07-01T09:08:04","date_gmt":"2021-07-01T09:08:04","guid":{"rendered":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/?p=85023"},"modified":"2021-07-01T09:08:04","modified_gmt":"2021-07-01T09:08:04","slug":"lul-raka-flet-per-variantin-deltatregon-se-kush-infektohet-me-lehte-dhe-a-na-mbrojne-vaksinat-anticovid-19","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/lul-raka-flet-per-variantin-deltatregon-se-kush-infektohet-me-lehte-dhe-a-na-mbrojne-vaksinat-anticovid-19\/","title":{"rendered":"Lul Raka flet p\u00ebr variantin Delta,tregon se kush infektohet m\u00eb leht\u00eb dhe a na mbrojn\u00eb vaksinat antiCOVID-19"},"content":{"rendered":"<p>Ministria e Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb (MSH) ka njoftuar se n\u00eb Kosov\u00eb jan\u00eb konfirmuar dy raste me variantin Delta i COVID-19, nga 22 mostra t\u00eb dyshimta q\u00eb ishin d\u00ebrguar p\u00ebr analiz\u00eb n\u00eb Berlin.<\/p>\n<p>MSH b\u00ebn t\u00eb ditur se t\u00eb dy rastet kan\u00eb shfaqur simptoma por q\u00eb tashm\u00eb jan\u00eb sh\u00ebruar dhe gjenden n\u00eb sht\u00ebpi.<br \/>\nPor cfar\u00eb \u00ebsht\u00eb ky variant i ri, kush preket nga ky virus, sa shpejt\u00eb p\u00ebrhapet e si t\u00eb mbrohemi prej tij, t\u00eb gjitha k\u00ebtyre pyetjeve u jep p\u00ebrgjigje mikrobiologu Lul Raka n\u00eb nj\u00eb intervit\u00eb p\u00ebr Infosot.com.<\/p>\n<p>Si \u00ebsht\u00eb situate aktuale me Covid-19 n\u00eb Evrop\u00eb?<\/p>\n<p>T\u00eb dh\u00ebnat epidemiologjike raportohen rregullisht nga ECDC (European Centre for Disease Control and Infections). Bazuar n\u00eb t\u00eb k\u00ebto t\u00eb dh\u00ebna, situat\u00ebn m\u00eb t\u00eb favorshme epidemiologjike n\u00eb dy jav\u00ebt e fundit n\u00eb Evrop\u00eb e kan\u00eb k\u00ebto shtete: Malta (3.6 raste n\u00eb 100.000 banor\u00eb), Shqip\u00ebria (3.9), Islanda (4.9), Rumania (6.8), Azerbejxhani (7.6) dhe Kosova (8.2 raste n\u00eb 100.000 banor\u00eb).<br \/>\nShtetet me shkall\u00ebn m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb infektimeve n\u00eb Evrop\u00eb jan\u00eb: Gjeorgjia 237 raste n\u00eb 100.000 banor\u00eb, Mbret\u00ebria e Bashkuar (166), Rusia (130) dhe Portugalia (124).<\/p>\n<p>Kur u zbulua varianti Delta?<\/p>\n<p>Ky variant u zbulua n\u00eb Indi, n\u00eb Dhjetor t\u00eb vitit 2020. Tashm\u00eb, \u00ebsht\u00eb raportuar n\u00eb mbi 86 shtete t\u00eb bot\u00ebs dhe \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb dominant n\u00eb Indi, Mbret\u00ebrin\u00eb e Bashkuar (MB) dhe Rusi.<\/p>\n<p>A p\u00ebrhapet m\u00eb leht\u00eb se variantet e tjera?<\/p>\n<p>Bazuar n\u00eb t\u00eb dh\u00ebnat globale t\u00eb paraqitura n\u00eb GISAID, numri efektiv i riprodhimit p\u00ebr variantin Delta \u00ebsht\u00eb 55% m\u00eb i lart\u00eb se varianti Alfa.<br \/>\nRezultatet nga Mbret\u00ebria e Bashkuar tregojn\u00eb q\u00eb varianti Delta \u00ebsht\u00eb 40-60% m\u00eb i transmetuesh\u00ebm se sa varianti Alfa.<\/p>\n<p>A ka shkall\u00eb m\u00eb t\u00eb lart\u00eb t\u00eb vdekshm\u00ebris\u00eb?<\/p>\n<p>Momentalish JO. N\u00eb analiz\u00ebn e MB, rastet e infektuara me variantin Delta pat\u00ebn shkall\u00eb t\u00eb vdekshm\u00ebris\u00eb prej 0.3%, krahasuar me 2% p\u00ebr rastet e infektuara nga variantin Alfa, gjat\u00eb nj\u00eb periudhe t\u00eb mbikqyrjes prej 28 dit\u00ebsh.<br \/>\nPor, kjo shif\u00ebr duhet t\u00eb interpretohet me kujdes duke pasur parasysh koh\u00ebn e shkurt\u00ebr t\u00eb mbikqyrjes p\u00ebr rastet m\u00eb t\u00eb fundit t\u00eb infektimit me variantin Delta.<\/p>\n<p>Kush preket m\u00eb s\u00eb shumti nga ky variant?<\/p>\n<p>M\u00eb s\u00eb shumti preken personat e pavaksinuar, por edhe ata q\u00eb nuk i kan\u00eb marr\u00eb t\u00eb dy dozat e vaksin\u00ebs.<\/p>\n<p>A veprojn\u00eb vaksinat kund\u00ebr k\u00ebtij varianti?<\/p>\n<p>Po. Efikasiteti i vaksin\u00ebs kund\u00ebr hospitalizimit t\u00eb personave t\u00eb s\u00ebmur\u00eb me variantin Delta \u00ebsht\u00eb 75% pas doz\u00ebs s\u00eb par\u00eb dhe rritet n\u00eb 94% pas doz\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb. Te varianti Alfa k\u00ebto shifra jan\u00eb 78% pas doz\u00ebs s\u00eb par\u00eb dhe 92% pas doz\u00ebs s\u00eb dyt\u00eb.<br \/>\nKurse efikasiteti i vaksin\u00ebs kund\u00ebr infeksionit simptomatik me variantin Delta \u00ebsht\u00eb 31% pas doz\u00ebs s\u00eb par\u00eb dhe 80% pas t\u00eb dyt\u00ebs.<\/p>\n<p>A mund t\u00eb ket\u00eb val\u00eb t\u00eb reja p\u00ebr shkak t\u00eb k\u00ebtij varianti?<\/p>\n<p>Sipas ECDC, deri n\u00eb fund t\u00eb Gushtit n\u00eb Evrop\u00eb varianti Delta do t\u00eb p\u00ebrb\u00ebj\u00eb 90% t\u00eb t\u00eb gjitha izolateve t\u00eb SARS-CoV-2.<br \/>\nT\u00eb rinjt\u00eb e mosh\u00ebs n\u00ebn 25 vje\u00e7 dhe personat e mosh\u00ebs 25-49 vje\u00e7 do t\u00eb jen\u00eb grupi me numrin m\u00eb t\u00eb madh t\u00eb rasteve t\u00eb s\u00ebmundjes.<br \/>\nIntensiteti i shfaqjes s\u00eb rasteve t\u00eb reja do t\u00eb varet nga vaksinimi, i cili ndikon drejt\u00ebp\u00ebrdrejt\u00eb edhe n\u00eb vdekshm\u00ebri edhe n\u00eb hospitalizim.<br \/>\nVaksinimi masiv luan rolin kryesor q\u00eb rastet e infektimit t\u00eb mbahen n\u00eb nivele t\u00eb menaxhueshme.<\/p>\n<p>\u00c7far\u00eb rreziku ka p\u00ebr t\u2019u prekur nga varianti Delta?<\/p>\n<p>Personat e vaksinuar kan\u00eb rrezik t\u00eb ul\u00ebt p\u00ebr t\u2019u prekur nga varianit delta, kurse ata me s\u00ebmundje shoq\u00ebruese kan\u00eb rrezik t\u00eb ul\u00ebt deri mesatar.<br \/>\nPersonat e pavaksinuar dhe pjes\u00ebrisht t\u00eb vaksinuar kan\u00eb rrezikun lart\u00eb p\u00ebr tu prekur nga ky variant.<\/p>\n<p>\u00c7ka duhet t\u00eb b\u00ebjm\u00eb p\u00ebr ta parandaluar s\u00ebmundjen?<\/p>\n<p>VAKSINOHU!<br \/>\nVaksinimi i plot\u00eb i t\u00eb gjitha grupeve t\u00eb rrezikuara duhet t\u00eb arrihet sa m\u00eb shpejt t\u00eb jet\u00eb e mundur p\u00ebr t\u00eb zvog\u00ebluar rrezikun e hospitalizmit dhe vdekjeve.<br \/>\nP\u00ebr ata q\u00eb e kan\u00eb marr\u00eb doz\u00ebn e par\u00eb t\u00eb vaksin\u00ebs, rekomandohet q\u00eb sa m\u00eb shpejt ta marrin doz\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb vaksin\u00ebs. N\u00eb Mbret\u00ebrin\u00eb e Bashkuar \u00ebsht\u00eb rekomanduar shkurtimi i koh\u00ebs p\u00ebr doz\u00ebn e dyt\u00eb t\u00eb vaksin\u00ebs Astra-Zeneca nga 12 jav\u00eb n\u00eb 8 jav\u00eb.<br \/>\nMasat tjera jan\u00eb kufizimet e udh\u00ebtimit, testimet e rregullta , sekuencimi i mostrave dhe zbatimi i masave parandaluese (distanc\u00ebm mask\u00eb e higjien\u00eb e duarve).infosot.com<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ministria e Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb (MSH) ka njoftuar se n\u00eb Kosov\u00eb jan\u00eb konfirmuar dy raste me variantin Delta i COVID-19, nga 22 mostra t\u00eb dyshimta q\u00eb ishin d\u00ebrguar p\u00ebr analiz\u00eb n\u00eb Berlin. MSH b\u00ebn t\u00eb ditur se t\u00eb dy rastet kan\u00eb shfaqur simptoma por q\u00eb tashm\u00eb jan\u00eb sh\u00ebruar dhe gjenden n\u00eb sht\u00ebpi. Por cfar\u00eb \u00ebsht\u00eb ky variant [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":85024,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":{"0":"post-85023","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-lajme"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/85023","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=85023"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/85023\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media\/85024"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=85023"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=85023"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/radiostargjilan.com\/web\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=85023"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}